مىگويد : اين گروه از صحابه و تابعان كه نام برديم همان كسانى هستند كه بيشتر قرائتها از آنها نقل شده اگر چه غالب بر آنها فقه و حديث بود .
مىگويد : پس از اينها ، گروهى به قرآن مشغول شدند كه از لحاظ سابقه و تلاش همانند گذشتگان نبودند ، جز اينكه آنها فقط به قرائت پرداختند و بيشتر به آن عنايت داشتند و دنبال آن بودند تا اينكه پيشوايان قرائت شدند به گونهاى كه مردم قرائت را از آنان اخذ مىكردند و به آنها اقتدا مىنمودند و آنها پانزده نفر از اين شهرهايى كه نام برده مىشود ، بودند كه در هر شهرى سه نفر اقامت داشتند .
از قاريان مدينه : ابو جعفر قارى كه نام او يزيد بن قعقاع بود ( متوفى 130 ه ) او غلام عبد اللّه بن عياش بن ابى ربيعة المخزومى بود ، و شيبة بن نصاح ( 130 و گفته شده 138 ) او غلام ام سلمه همسر پيامبر ( ص ) بود ، و نافع بن عبد الرحمن بن ابى نعيم ( 169 ) . در ميان اين سه نفر از همه قديمىتر ، ابو جعفر بود . او در مدينه پيش از واقعه حرّه ( 63 ه ) به مردم قرآن ياد مىداد . اين مطلب را اسماعيل بن جعفر از او براى من نقل كرد . بعد از او شيبه بود كه با روش ابو جعفر عمل مىكرد و سومين آنها نافع بن ابى نعيم بود و قرائت اهل مدينه با او بود و مردم مدينه تا امروز به قرائت او تمسك كردهاند . اينها قاريان اهل حجاز در زمان خود بودند .
و از قاريان مكه : عبد اللّه بن كثير ( 120 ) و حميد بن قيس ( 130 ) كه به او اعرج گفته مىشود و محمد بن محيصن ( 123 ) بودند . قديمىترين اين سه نفر ، ابن كثير بود . و قرائت اهل مكه به او منتسب است و بيشتر آنها از او پيروى كردند . و حميد بن قيس بر مجاهد قرائت نمود و او همواره از قرائت وى پيروى مىنمود و از آن تجاوز نمىكرد و ابن محيصن از همه آنها به علوم عربى داناتر و قوىتر بود . اينها هم قاريان اهل مكه در زمان خود بودند .
و از قاريان كوفه : يحيى بن وثاب ( 103 ) و عاصم بن ابى النجود ( 128 ) و اعمش ( 148 ) بودند ، و قديمىترين و مهمترين اين سه نفر يحيى بود . گفته مىشود كه او بر عبيد بن نضيله رفيق عبد اللّه قرائت كرد سپس عاصم از او پيروى نمود . او قرائت را از ابو عبد الرحمن السلمى و زر بن حبيش اخذ كرده بود . بعد از او اعمش قرار داشت كه در زمان خود
رسم المصحف ( رسم الخط مصحف ) ( فارسى ) — صفحة 588
مساهمون: غانم قدوري الحمد
ص٥٨٨