از منكر آنان به امامان معصوم نسبت داده نشود . يكى از مطالبى كه دليل بر شناخت اينان نسبت به حق است ، روايتى است كه ما نقل كردهايم .
وى بعد از ذكر سند و اتصالش به امام صادق عليه السّلام گويد : آنگاه امام به اندازهاى گريست كه صدايش به گريه بلند شد و ما نيز گريه كرديم ، سپس گفت : پدرم از فاطمه دخت حسين ، از پدرش روايت كرد كه فرمود : عدهاى از هواداران تو در كنار شط فرات كشته يا مصيبتزده مىشوند كه نه در گذشته و نه در آينده نظيرى نخواهند داشت ، سپس فرمود : من مىگويم : اين شهادت صريحى است از طرق صحيح در مدح كسانى از بنى حسن عليه السّلام گرفتار آمدند و با مقامى و الا به ديدار خداى بزرگ شتافتند و به سعادت و رستگارى جاودانى دست يافتند ، سپس احاديثى را كه دليل حسن عقيدهء عبد اللّه بن حسن و حسنيان همراه اوست ، ذكر كرده ، گويد : من مىگويم : آيا نه اينان عارفان به حق و اهل هدايت و يقين و تقوا بودند ؟
با اين وضع ، شما به خوبى خواهيد دانست كه نسبت ارتداد به او و بقيهء سادات بنى حسن ، به عنوان نظر شيعه ، دور از حقيقت و راستى است .
اما محمد بن عبد اللّه بن حسن ، ملقب به نفس زكيّه . شيخ ابو جعفر طوسى او را در رجالش از اصحاب امام صادق عليه السّلام شمرده است و ابن مهنا گويد : او را در أحجار الزيت كشتند و اين است سبب لقب او به نفس زكيه ، زيرا روايت شده كه پيغمبر خدا صلّى اللّه عليه و آله فرمود : در أحجار الزيت نفس زكيهاى را از فرزندان من ، خواهند كشت . « 1 »
سيد بن طاوس به طور مبسوط بر حسن عقيدهء او برهان آورده و گفته است كه خروج او براى امر به معروف و نهى از منكر بود و او از قتل خود خبر داشت و آن را خبر مىداد ، سپس گويد : اينها همه نشانهء تمسك آنان به خدا و رسول صلّى اللّه عليه و آله است . « 2 »
اين است عقيدهء شيعه دربارهء نفس زكيه ، چنان كه ابو الفرج اصفهانى دربارهء وى گويد :
او برترين شخصيت خاندانش و بزرگترين مرد روزگارش در علم به كتاب خدا و حفظ آن بود و در دينشناسى و دليرى و سخاوت و بزرگوارى از همه برتر بود . اماميه از نسبت
هامش
( 1 ) . عمدة الطالب 91 .
( 2 ) . الاقبال 53 .