« لَيْلَةُ الْقَدْرِ خَيْرٌ مِنْ أَلْفِ شَهْرٍ » « 1 » ، و اين پر واضح است كه مبارك بودن آن شب و سعادتش از اين جهت بوده كه آن شب به نوعى مقارن بوده با امورى بزرگ و مهم از سنخ افاضات باطنى و الهى ، و تاثيرهاى معنوى ، از قبيل حتمى كردن قضاء و نزول ملائكه و روح و سلام بودن آن شب ، هم چنان كه در باره اين امور فرموده : « فِيها يُفْرَقُ كُلُّ أَمْرٍ حَكِيمٍ » « 2 » و نيز فرموده : « تَنَزَّلُ الْمَلائِكَةُ وَالرُّوحُ فِيها بِإِذْنِ رَبِّهِمْ مِنْ كُلِّ أَمْرٍ سَلامٌ هِيَ حَتَّى مَطْلَعِ الْفَجْرِ » « 3 » .
و برگشت معناى مبارك بودن آن شب و سعادتش به اين است كه عبادت در آن شب داراى فضيلت است ، و ثواب عبادت در آن شب قابل قياس با عبادت در ساير شبها نيست ، و در آن شب عنايت الهى به بندگانى كه متوجه ساحت عزت و كبريايى شدهاند نزديك است .
اين بود آن مقدار از معناى سعادت و نحوست كه در قرآن آمده بود ، و اما در سنت ، روايات بسيار زيادى در باره سعد و نحس ايام هفته و سعد و نحس ايام ماههاى عربى و نيز از ماههاى فارسى و از ماههاى رومى رسيده ، كه در نهايت كثرت است ، و در جوامع حديث نقل شده ، و در كتاب بحار الانوار احاديث زيادى از آنها نقل شده ، و بيشتر اين احاديث ضعيفند ، چون يا مرسل و بدون سندند ، و يا اينكه قسمتى از سند را ندارند ، هر چند كه بعضى از آنها سندى معتبر دارد البته به اين معنا كه خالى از اعتبار نيست « 4 » .
و اما رواياتى كه ايام نحس را مىشمارد ، و از آن جمله چهارشنبه هر هفته ، و چهار شنبه آخر ماه ، و هفت روز از هر ماه عربى ، و دو روز از هر ماه رومى ، و امثال آن را نام مىبرد ، در بسيارى از آنها و مخصوصا رواياتى كه نحوست ايام هفته و ايام ماههاى عربى را نام مىبرد ، علت اين نحوست هم آمده ، و آن عبارت است از اينكه در اين روزهاى نحس حوادث ناگوارى به طور مكرر اتفاق افتاده ، آن هم ناگوار از نظر مذاق دينى ، از قبيل رحلت رسول خدا ( ص ) و شهادت سيد الشهداء ( ع ) و انداختن ابراهيم ( ع ) در آتش ، و نزول عذاب بر فلان امت ، و خلق شدن آتش و امثال اينها .
و اين ناگفته پيداست كه نحس شمردن چنين ايامى استحكام بخشيدن به روحيه
هامش
( 1 ) شب قدر بهتر است از هزار ماه . سوره قدر ، آيه 3 .
( 2 ) در آن شب هر امرى محكم و پيچيده باز مىشود . سوره دخان ، آيه 4 .
( 3 ) ملائكه و روح در آن شب به اذن پروردگارشان هر امرى سالم را تا طلوع فجر نازل مىكنند .
سوره قدر ، آيه 4 و 5 .
( 4 ) بحار الانوار ، ج 56 ، ط جديد ، ص 18 - 31 ، باب 15 ( باب ما روى فى سعادة ايام الاسبوع و نحوستها )