الفصل الثالثفي زيادة توضيحٍ لحد الحركة وماتتوقف عليه
تعريف حركت
متن
قد تقدّم أنّ الحركة نحوُ وجودٍ . . . لأنّ السلوك متعلّقُ الوجود به .
ترجمه
قبلًا گذشت « 1 » كه حركت ، نحو وجودى است كه شىء به سبب آن تدريجاً از قوّه به فعل خارج مىگردد به گونهاى كه اجزاء فرضى وجود آن با يكديگر جمع نگردند . و به بيانى ديگر هر حدى از حدودِ وجود آن فعليتِ جزء سابق فرضى و قوّهء جزء لاحق فرضى است ؛ پس حركت ، خروج تدريجى از قوّه به فعل است .
معلم اول ، حركت را چنين تعريف نموده است : « حركت ، كمال اول است براى چيزى كه بالقوّه است از آن جهت كه بالقوّه است . »
توضيح مطلب اينكه جسمى كه در مكانى جاى گزيده است وقتى قصد مىكند كه در مكانى ديگر جايگزين گردد مكان اول را با شروع حركت به سوى مكان دوم ترك مىكند تا اينكه در مكان دوم استقرار مىيابد . پس براى جسم در حالى كه در مكان اول است دو كمال وجود دارد كه آن جسم
هامش
( 1 ) . در فصل سابق از اين مرحله گذشت