پسنديده اش سوق دهد .
و اگر در اول آيه فرمود : « و قيل - گفته شد » و نام گوينده يعنى خداى تعالى را نبرد ، و نفرمود : « و قال اللَّه - خدا فرمود » ، براى اين بود كه گوينده را تعظيم كند * ( « يا نُوحُ اهْبِطْ بِسَلامٍ مِنَّا وَبَرَكاتٍ عَلَيْكَ » ) * معنايش « و خدا داناتر است » اين است كه : اى نوح از روى آب طوفانى ، به روى خاك نازل شو ، با سلامتى از عذاب طوفان ، و با نعمتهايى پر بركت و خيرى كه از ناحيه ما بر تو نازل شده . و يا معنايش اين است كه نازل شو با تحيت و بركاتى كه از ناحيه ما بر تو نازل شده است .
* ( « وَعَلى أُمَمٍ مِمَّنْ مَعَكَ » ) * - اين جمله عطف است بر جمله « عليك » ، و اگر كلمه « امم » را نكره آورد ، و نفرمود : « و على الامم » ، براى اين است كه دلالت بر تبعيض كند ، يعنى بفهماند كه سلام و بركات ما شامل حال بعضى از امتهايى مىشود كه در كشتى با تو بودند ، به دليل اينكه دنبال جمله مورد بحث بعضى از امتها را استثناء نموده و فرمود : * ( « وَأُمَمٌ سَنُمَتِّعُهُمْ ثُمَّ يَمَسُّهُمْ مِنَّا عَذابٌ أَلِيمٌ » ) * .
و اين خطاب يعنى خطاب * ( « يا نُوحُ اهْبِطْ بِسَلامٍ مِنَّا وَبَرَكاتٍ عَلَيْكَ . . . » ) * با در نظر گرفتن ظرفى كه اين خطاب در آن ظرف صادر شده ظرفى كه مىدانيم غير از جاندارانى كه در كشتى بودند هيچ نفسكشى در روى زمين باقى نمانده و همه غرق شده بودند ، و در حالى اين خطاب صادر شده كه كشتى بر كوه جودى مىنشسته و خداى تعالى براى اهل كشتى قضاء رانده و حكم كرده بودند كه در زمين پياده شده و آن را آباد كنند و تا مدتى معين در آن زندگى كنند ، خطابى عمومى بوده كه شامل همه بشر در تمام زمانها مىشده ، از روزى كه از كشتى خارج شدند تا روز قيامت .
و اين خطاب نظير خطابى است كه از ناحيه خداى تعالى در روز هبوط آدم از بهشت به زمين صادر شد ، و خداى تعالى آن را در قرآن مجيدش اين چنين حكايت كرده : « وَقُلْنَا اهْبِطُوا بَعْضُكُمْ لِبَعْضٍ عَدُوٌّ وَلَكُمْ فِي الأَرْضِ مُسْتَقَرٌّ وَمَتاعٌ إِلى حِينٍ . . . قُلْنَا اهْبِطُوا مِنْها جَمِيعاً فَإِمَّا يَأْتِيَنَّكُمْ مِنِّي هُدىً فَمَنْ تَبِعَ هُدايَ فَلا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلا هُمْ يَحْزَنُونَ ، وَالَّذِينَ كَفَرُوا وَكَذَّبُوا بِآياتِنا أُولئِكَ أَصْحابُ النَّارِ هُمْ فِيها خالِدُونَ » « 1 » ، و در جايى ديگر فرموده :
هامش
( 1 ) و گفتيم از بهشت به زمين هبوط كنيد در حالى كه با يكديگر دشمن هستيد و در زمين تا مدتى معين مستقر گرديد . . . همگى از بهشت هبوط كنيد ، تا آن گاه كه از ناحيه من هدايتى به سوى شما آيد - كه البته خواهد آمد - پس كسانى كه هدايتم راى پيروى كنند نه خوفى خواهند داشت و نه اندوهگين مىشوند ، و كسانى كه كفر ورزيده و آيات ما راى تكذيب كنند آنان ملازم با آتش خواهند بود ، و در آن جاودانه مىمانند .
« سوره بقره ، آيات 36 - 39 »