ميشوند ، در بين آنها افراد اوباش و لاابالى وجود دارد كه بموضوع طهارت و نجاست ، اهميّت نميدهند .
پس چه مانعى دارد كه مسلمان ، رعايت احتياط كند ؟ و پيوسته تربت پاكى را - كه بطهارتش ، اطمينان دارد - براى سجده ، با خود داشته باشد ، تا يقين حاصل كند كه سجدهء نمازش بر خاكهاى آلوده و نجس - كه مانع تقرّب به خدا است - واقع نشده است ؟ زيرا سجدهء بر خاك آلوده و نجس را سنّت ، اجازه نميدهد . و با ملاحظهء آنهمه تأكيد در طهارت بدن و لباس نمازگذار و نهى از نماز در جاى زباله ، كشتارگاه ، قبرستان ، راههاى عمومى ، حمام و خوابگاه شتران « 1 » و آنهمه امر بتطهير مساجد و پاكيزه كردن آن « 2 » ، سجدهء بر خاك آلوده و نجس را - عقل سليم - هم نمىپذيرد .
و گويا همين نظر صائب ، و همين فكر ارزندهء دينى را رجال ورع و تقوى و فقهاى قرون اول اسلام نيز ، اتخاذ كرده بودند .
چون ، مىبينيم تابعى فقيه ، و دانشمند بزرگ و ثقهء عظيم « مسروق بن الاجدع » « 3 » - كه در بزرگيش همه اتفاق دارند - اين احتياط پسنديده را رعايت مينمود . و در سفرهايش براى سجده ، پاره خشتى را با خود برميداشت .
هامش
( 1 ) - سنن ابن ماجه ، جلد 1 ، صفحه 252 ، و مسانيد و سنن ديگر .
( 2 ) - سنن ابن ماجه ، جلد 1 ، صفحه 256 ، و مصادر ديگر .
( 3 ) - مسروق بن الاجدع ، عبد الرحمن بن مالك همدانى ، ابو عايشه ، كه در سال 62 وفات كرده از بزرگان تابعين و از رجال - صحاح ستّ - است . از « ابو بكر » ، « عمر » ، « عثمان » و « على » ، روايت مىكند . وى فقيه ، عابد ، ثقه و صالح ، و از اصحاب « ابن مسعود » - كه سنّت را بمردم ، تعليم ميكردند - محسوب ميشد .
بطوريكه در - طبقات ابن سعد - آمده ، در دم مرگ ، گفته است :
« بارالها ! مرگ ، مرا درنيابد در حالى كه روشم با سنّت رسولخدا ( صلى اللّه عليه و سلم ) و ابو بكر و عمر ، تطبيق نكند . »
در اين باره ، بكتب زير ، مراجعه شود :
« تاريخ كبير » بخارى ، جلد 4 ، قسمت 2 ، صفحه 35 . و « طبقات ابن سعد » جلد 6 ، صفحه 50 تا 56 . و « الجرح و التعديل » - ابن ابى حاتم - جلد 4 ، قسمت 1 ، صفحه 396 ، و « تهذيب التهذيب » جلد 10 ، صفحه 109 تا 111 .