اشارهاى به اين عقبگرد تاريخى خود ميكرد .
در هر حال تاريخ واقعى پارسها از بند 123 شروع مىشود ، ولى چون در نظر هردوت و بعضى مورخان ديگر انتقال سلطنت از خاندان ماد به خاندان پارس بىسرو صدا صورت گرفته و اقوامى كه مطيع خاندان ديوكس بودهاند متفقا باطاعت فاتح پارس درآمدهاند ، درحقيقت كوروش مانند كسى كه سلطنت را به ارث برده باشد بسلطنت ماد رسيده و به همين جهت نميتوان خط فاصل مشخصى بين اين دو دوره از تاريخ ايران باستان تصور كرد و اين دو دوره را بايد يكى دنبالهء ديگرى دانست . جنگ آستياژ و كوروش آنطور كه هردوت نقل مىكند به ظاهر يك جنگ داخلى بيش نبود . حتى ميتوان گفت هجوم بسوى مغرب كه در زمان كوروش صورت گرفت و يكى از مشخصات بارز تاريخ پارس است و بين مردم آسيا و يونان تماسى شديد ايجاد كرد از زمان سياگزار پدر آستياژ آغاز شده بود . درحقيقت دولت نيرومندى كه يك قرن بعد تمدن يونان را مورد تهديد قرار داد بوسيلهء خاندان هخامنشى تأسيس نشد . اين دولت از زمان پادشاهان ماد تأسيس شده بود ، و پادشاهان هخامنشى درحقيقت ادامهدهندگان برنامهء توسعهطلبى و قدرتجوئى آنان بودهاند و به همين جهت است كه يونانيان هنوز جنگهاى داريوش و خشايارشا را در سرزمين يونان « جنگهاى مديك » مينامند .
با اين تفصيل ، بايد قبول كرد كه وقتى هردوت در بند 95 از قسمت دوم از كتاب اول خود ميگويد « اكنون . . . چگونگى تسلط پارسها را بر آسيا شرح دهم » در نظر او كلمهء پارس شامل مادها نيز مىباشد . اگر عبارت مؤلف را چنين تعبير كنيم ، از لحاظ مطالبى كه در بندهاى بعد شرح داده است اشكالى نيست زيرا آنچه تا بند 123 دربارهء مادها گفته درحقيقت همان تاريخ پارسها است كه از بند 123 دنبالهء آن ادامه پيدا مىكند .
2 - قسمت دوم از « تاريخ كوروش » كه تا بند 176 ادامه دارد دنبالهء شرح وقايعى است كه بعد از سقوط كرزوس رويداده و تنها قسمتى است كه در آن جنگ يونانيان و اقوام آسيائى بتفصيل شرح داده شده . در اين قسمت چگونگى تسخير شهر
تاريخ هرودت ( فارسى ) — صفحة 151
مساهمون: هرودت
ص١٥١