ابو عبدالله صحيفهاى را باز كرد ، تا در آن نگريستم ديدم كه نوشته است : « [ آن گاه كه وارث ، تنها ، فرزند برادر و جد باشد ] ميراث ميانِ فرزند برادر و جد به نصف تقسيم مىشود » .
به امام صادق عليه السلام گفتم : فدايت شوم ، قاضيانِ شهر ما با وجود جد ، به فرزندِ برادر ارث نمىدهند !
امام عليه السلام فرمود : اين كتاب به خط على و املاى رسول خداست « 1 » .
در روايتِ ديگر مىگويد :
به صحيفهاى نگاه كردم كه ابو جعفر در آن مىنگريست ، ديدم نوشته بود : « مالِ ( ميراث ) ميانِ فرزند برادر و جد به طور مساوى تقسيم مىشود » .
به امام باقر عليه السلام گفتم : نزد ما ( قاضيانىاند كه ) به اين حكم فتوا نمىدهند و براى پسر برادر با وجود جدّ چيزى قرار نمىدهند !
امام عليه السلام فرمود : بدان كه اين املاى رسول خدا و خط على است ( از زبانِ پيامبر صلى الله عليه و آله به دست امام على عليه السلام نگارش يافت ) « 2 » .
اين دو حديث ، به مسألهاى در ارث - در فقه اسلامى - مىپردازند كه اختلاف و كشمكش در آن فراوان است . محمّد بن مسلم اذعان مىدارد كه قاضيانِ شهر او به آنچه در كتابِ علي هست حكم نمىكنند ، امام باقر عليه السلام سخنِ او را تصديق مىكند و مىفرمايد : قاضيان مدينه نيز بر اساسِ قضاوت ائمّه اهل بيتعليهم السلام حكم نمىكنند . از اينرو امام باقر عليه السلام تأكيد دارد به اينكه حكمِ او برگرفته از دهانِ پيامبر و دست خط على با املاى پيامبر است .
هامش
( 1 ) . فروع كافى 7 : 112 ، باب ابن أخ و جد ، حديث 1 ؛ وسائل الشيعه 26 : 159 ، حديث 32714 .
( 2 ) . فروع كافى 7 : 113 ، باب أخ و جد ، حديث 5 ؛ تهذيب الأحكام 9 : 309 ، حديث 1104 ؛ وسائل الشيعه 26 : 160 ، حديث 32718 .