محمّد صلى الله عليه و آله را « 1 » فرستادند از براى احياى راه آخرت و تجديد سنّت پيغمبران در سلوك راه آخرت .
و اهل ملّتها از آن حضرت سؤال كردند از گوشهنشينى و بيابانگردى در اين دين ، فرمودند : بجاى آن بر اين امّت جهاد و حجّ واجب شده « 2 » .
و « 3 » پرسيدند از آن حضرت از معناى سايحين كه در قرآن مجيد وارد شده ، فرمودند : مراد روزهدارانند « 4 » . و چون متبادر از سايحين آن بود كه به معناى بيابانگردانى باشد كه از براى « 5 » خدا ترك وطنها مىنمودند و سياحت در اين ملّت منسوخ است لِهذا آن حضرت به روزهداران « 6 » تفسير نمودند .
و بِالجملة خداى عزّ و جلّ بر اين امّت انعام نموده به اينكه حجّ را از براى ايشان بجاى رهبانيّت گردانيده و خانهء كعبه را شريف گردانيده به نسبت دادن به خود و نصب آن را نموده تا آنكه بندگان قصد آن نمايند و اطرافِ آن را حرم خانهء خود نموده از براى تعظيم شأنِ آن و عرفات را مانند ميدانى گردانيده بر درگاه حرمخانه و حرمت آن موضع را مؤكّد ساخته به حرام گردانيدن صيد آن و درخت آن . و آن را وضع نموده است بر مثال درگاه پادشاهان كه « 7 » زيارتكننده « 8 » قصد آن را مىنمايد از راههاى دور و دراز در حالتى كه موهاى ايشان ژوليده
[ m . b 124 ]
و روها غبارآلود « 9 » و از براى صاحبخانه تواضع نمايند و از براى عظمت و عزّت آن به ظاهر و باطن افتادگى كنند ، با اعتراف به آنكه منزّه است از آنكه خانه يا شهرى او را فرا گرفته باشد .
هامش
( 1 ) .s m- را .
( 2 ) . نگر : أمالي الصدوق : 123 ح 1 . روضة الواعظين : 422 . مجمع الزوائد 4 : 252 .
( 3 ) .a s- و .
( 4 ) . الكافي 5 : 15 . تهذيب الأحكام 6 : 130 .
( 5 ) .s a+ عبادت .
( 6 ) . داران /mدر آن .
( 7 ) . كه /aو هرگاه .sكه هرگاه .
( 8 ) .s+ و !
( 9 ) . آلود /a sآلوده .