هفت باغ مىدانند كه مخيريق يهودى « * » از بنى نضير يا بنى قينقاع ، كه در غزوه احد شهيد شد ، طبق وصيتى به محمد صلّى اللّه عليه و آله بخشيده بود . « 1 » واقدى مدعى است كه رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله اين اموال را در سال هفتم هجرى وقف كرده بود . « 2 » ابو بكر پيشتر بخشى از سهم خود از زمينهاى بنى نضير را به دخترش عايشه بخشيده بود ، از اين رو براى عمر دشوار بود پافشارى كند كه اين املاك جزء اموال عمومى مسلمانان باشد . « 3 » از دو ملك ديگر متعلق به حضرت محمد صلّى اللّه عليه و آله از اموال بنى قريظه واقع در عالية المدينه نام بردهاند . « 4 » از روايت عايشه چنين استنباط مىشود كه مصادره اموال حضرت محمد صلّى اللّه عليه و آله بوسيله ابو بكر بر پايه اين ادعا نبود كه آنها واقعا از اموال عمومى است .
كايتانى مسأله ميراث محمد صلّى اللّه عليه و آله را اين گونه مطرح مىكند : ابو بكر در تصميم خود مبنى بر آنكه تمام املاك محمد صلّى اللّه عليه و آله بايد جزء اموال عمومى باشد و درآمد حاصل از آن به تمام صرف امور مسلمانان شود وصيتى را كه محمد صلّى اللّه عليه و آله چندين بار در طول حياتش اظهار كرده بود تعبير و تفسير كرد . « 5 » پيامبر صلّى اللّه عليه و آله در اواخر عمرش درآمد فدك را به طور كاملا دلخواه مصرف مىكرد . هنگامى كه فاطمه عليها السّلام - به تشويق شوهرش على عليه السّلام - و بيوههاى پيامبر ميراث خود از فدك را طلب كردند ابو بكر صديق در پاسخ ادعاى آنان روى درهم كشيد و سخنى از حضرت محمد صلّى اللّه عليه و آله نقل كرد كه هرگونه حقى از درآمد فدك براى دخترش را رد مىكرد و آن را وقف مصالح عمومى مسلمانان مىدانست . « 6 » از نظر
هامش
* مخيريق از علما و بزرگان يهود كه به دين اسلام درآمد و در جنگ احد شهيد شد و قبل از شهادت وصيت كرد كه اگر به قتل برسد اموال او متعلق به حضرت محمد صلّى اللّه عليه و آله است تا هرگونه كه خدا بخواهد صرف كند . ( ابن شبه ، تاريخ مدينه ، ص 173 - 175 ) .
( 1 ) بلاذرى ، فتوح ، ص 18 ؛ ابن شبّه ، تاريخ مدينه ، ص 173 - 176 ؛ و نسينگ ، محمد صلّى اللّه عليه و آله و يهوديان ، مدينه ، ترجمهء بن فريبورگ ، ص 26 - 27 ؛ تاريخ اسلام ، ج 2 ، بخش 1 ، ص 688 . بنا بر روايتى ديگر املاك پيامبر صلّى اللّه عليه و آله در مدينه از زمينهاى بنى نضير بود و زمينى را كه از مخيريق باقى مانده بود بعد از جنگ احد بين مسلمانان تقسيم شد ( ابن شبه ، تاريخ مدينه ، ص 175 ) .
( 2 ) ابن شبه ، تاريخ مدينه ، ص 175 .
( 3 ) رك : همين كتاب ، ص 78 .
( 4 ) ابن شبه ، تاريخ مدينه ، ص 186 .
( 5 ) تاريخ اسلام ، ج 2 ، بخش 1 ، ص 521 .
( 6 ) همان ، ج 2 ، بخش 1 ، ص 686 .