ثابت گرديده است ، حجيت و مدركيت
گفتار آنان ، چنان كه قبلًا گفتيم از نظر رسول خدا ( صلى الله عليه و آله و سلم ) مسلم و قطعى است . بنابراين ، هر چه از اهل بيت ( عليهم السّلام ) با تواتر به ما برسد ، مانند اين است كه از خود رسول خدا ( صلى الله عليه و آله و سلم ) با تواتر رسيده است و كوچكترين فرقى از اين لحاظ در ميانشان نيست .
ثانياً : پس از آنكه عدهء زيادى از صحابه به جزء بودن « بسم الله » از سورههاى قرآن شهادت مىدهند و روايات فراوانى نيز به طور تواتر معنوى به اين معنى دلالت مىكنند ، نظريه عدهء قليلى دربارهء عدم جزئيت كه در اثر يك پندار واهى و باطل به وجود آمده است ، نمىتواند كوچكترين ضرر و لطمهاى به تواتر وارد كند .
ثالثاً : بهطور تواتر نقل شده است كه رسول خدا ( صلى الله عليه و آله و سلم ) هر وقت يكى از سورههاى قرآن را تلاوت مىفرمود : « بسم الله » را نيز مىخواند و با اينكه او در مقام بيان و تعليم بوده هيچگاه نگفته است : اين « بسم الله » را كه مىخوانم جزء سوره نيست و اين مطلب به تنهايى مىتواند ، دليل قطعى و مسلمى باشد بر اينكه « بسم الله » از قرآن است .
آرى ، تنها چيزى كه در اينجا مىتوان گفت ؛ اين است كه عمل رسول خدا ( صلى الله عليه و آله و سلم ) مىتواند ، قرآن بودن « بسم الله » را ثابت كند نه جزء بودنش را ، در اثبات جرئيت هم علاوه بر روايات زيادى كه به طريق شيعه و سنى در اين مورد آمده است ، مىتوان به رواياتى كه قبلًا در اينجا آورديم ، استناد نمود و با همان روايات جزء بودن « بسم الله » را در سورههاى قرآن اثبات كرد .
زيرا در اثبات قرآن بودن جملهاى ، تواتر و نقلهاى پياپى و يقينآور لازم است ولى جزو سورهاى از سورههاى قرآن بودن ، با خبر واحد هم ثابت مىشود و دليلى بر لزوم تواتر در اين مورد وجود ندارد .
2 . مىگويند : مسلم از ابوهريره چنين آورده است كه رسول خدا ( صلى الله عليه و آله و سلم ) مىگفت : خداوند فرمود : من نماز را در ميان خود و بندهام ، دو قسمت نمودهام و براى
بيان در علوم و مسائل كلى قرآن ( فارسى ) — صفحة 764
مساهمون: السيد الخوئي
ص٧٦٤