دوران خلافتش يك بار « بسم الله » را ترك كرد ، مسلمانان بر وى اعتراض نمودند و گفتند : آيا بسم الله را دزديدى يا فراموش كردى ؟ « 1 »
با اين حال چگونه مىتوان باور نمود كه رسول خدا ( صلى الله عليه و آله و سلم ) و خلفا « بسم الله » را نمىخواندند .
3 . اين روايت با روايت مشهور ديگرى از خود انس نقل شده ، « 2 » تعارض دارد .
با اين دلائل بايد به صراحت و جرأت گفت كه اين روايت بدون شك از موضوعات و جعليات است و دروغى بيش نمىتواند باشد .
و اما پاسخ روايت دوم : از آنچه دربارهء روايت اول گفتيم ، ضعف و سستى اين روايت نيز به خودى خود روشن مىشود و نيازى به تكرار آن نيست ، به اضافهء اينكه اين روايت مطلبى را متضمن است كه با آنچه به ضرورت و روشنى از اسلام مىدانيم مخالفت دارد و آن اينكه ترديدى در اين نيست كه خواندن « بسم الله » در اول سورهء حمد و ديگر سورههاى قرآن گرچه به عنوان تيمّن و تبرّك هم باشد ، مستحسن و مستحب است . با اين حال يزيد بن مغفل چگونه از خواندن « بسم الله » در اول سورههاى قرآن نهى مىكند و آن را بدعت بزرگى در ميان مسلمانان مىداند كه بدعتى در اسلام مانند آن وجود نداشته باشد ؟ مگر شروع كردن عملى با نام خدا مىتواند تا اين حد زشت و در اسلام بدعت باشد ؟ !
3 . سيرهء مسلمانان
سيره و روش هميشگى مسلمانان از اول اسلام تا به امروز بر اين جارى است كه در آغاز تمام سورههاى قرآن به استثناى سورهء برائت ، « بسم الله » را قرائت
هامش
( 1 ) . به بخش تعليقات 7 تعليقهء شماره ( 9 ) مراجعه فرماييد !
( 2 ) . به بخش تعليقات ، به تعليقه شماره ( 10 ) مراجعه فرماييد !