( 22 ) نسخ در آيهء صلح
« وَ إِن جَنَحُوا لِلسَّلْمِ فَاجْنَحْ لَهَا وَ تَوَكَّلْ عَلَى اللّهِ إِنَّهُ هُوَ الْسَّمِيعُ الْعَلِيمُ » . ( سورهء انعام / 61 )
« اگر كفار تمايل به صلح نمودند ، تو نيز به صلح تمايل كن ! »
عدهاى از مفسرين از جمله ابن عباس ، مجاهد ، زيد بن اسلم ، عطا ، عكرمه ، حسن بصرى و قتاده مىگويند : اين آيه با آيهء « سيف » نسخ گرديده است ، « 1 » زيرا اين آيه به صلح و سازش تشويق مىكند ولى آيه سيف ، به جنگ فرمان مىدهد .
نظر ما : اين آيه نيز مانند آيات قبلى است و نسخى به آن راه نيافته است و هنوز هم حكم آن باقى و لازم الاجرا است ، زيرا :
اولًا : آيه « سيف » كه آن را ناسخ اين آيه مىدانند ، اختصاص به مشركين دارد و شامل غير آنها نمىباشد ، اين است كه رسول خدا ( صلى الله عليه و آله و سلم ) در سال دهم هجرت با مسيحيان نجران كه اهل كتاب بودند ، پيمان صلح برقرار كرد ، با اينكه سورهء برائت و آيه سيف كه در همان سوره مىباشد ، در سال نهم هجرت و يك سال قبل از
هامش
( 1 ) . تفسير ابن كثير ، 2 / 324 .