و فراخناى هشت انگشت . و ناودان را صفحههاى زر از درون و بيرون بر پوشيدهاند ، و وليد بن عبد الملك فرموده بود كه آن را در زر پوشند . و اندرون كعبه از جهت روى از آن ركن كه حجر اسود است تا به ركن شامى و در كعبه در آن است نوزده گز است و ده انگشت ، و ميان ركن شامى تا ركن غربى پانزده گز است و هجده انگشت . و ميان ركن غربى تا به ركن يمانى بيست گز است و شش انگشت ، و ميان ركن يمانى تا ركن اسود شانزده گز است و شش انگشت ، و در كعبه سه كرسى است صفحههاى زر بر آن پوشيده ، و بالاى زر ديبا و در زير كرسى سنگ رخام گسترده . و در سقف كعبه چهار روزن است يكى برابر ركن غربى و يكى برابر ركن يمانى و يكى برابر ركن اسود و يكى برابر ركن ميانين و روزنها چهار سو است و بالاى آن آبگينهء يمانى است كه از آن روشنائى در آيد ، و در كعبه يك در است بر چپ و صفحههاى نقره بر آن است ، و متوكل خليفه فرموده است سنهء سبع و ثلثين و مائتين . و زمين كعبه گسترده است به رخام سپيد و سبز و سرخ و عدد رخامها سى و شش است و پيش آستانهء در كعبه دو رخام است سبز و سرخ گسترده ، و درازناى در كعبه بر بالا شش گز است و ده انگشت .
( 1 )
پيمودن مسجد حرام
صد هزار گز و بيست هزار گز است از باب بنى جمح تا باب بنى هاشم چهار صد گز است و چهار گز . و عدد استون مسجد حرام از جانب شرقى صد و سه استون و از جانب غربى صد و پنج استون ، و از جانب شامى صد و سى و پنج استون . و از جانب يمانى صد و چهل و يك جمله استونها چهار صد و هشتاد و چهار است بالاى هر استونى ده گز و گرداگردش سه گز ، و عدد استونها كه بر در است از هر ناحيتى صد و پنجاه و يك جمله استونها آنچه در مسجد است و آنچه بر درها است ششصد و سى و پنج ستون است ، و بر استونها چهار صد و نود و نه طاق است .
b
45
I