و انديشه زياد نياز ندارد در اين كتاب وجود دارد ؛ از جمله :
1 - هنگامى كه امام - عليه السّلام - در بارهء عجايب آفرينش ماهى سخن مىگويند ، مىفرمايند : « ماهى ، آب را از دهان مىگيرد و از دو گوش بيرون مىكند تا چون ديگر حيوانات از فوايد هوا بهره ببرد » .
اين سخن بروشنى بيانگر استفادهء ماهى از « اكسيژن » هواست كه قرنها پس از سخن امام كشف شده است .
2 - هنگامى كه امام - عليه السّلام - در بارهء ستارگان و حركت آنها سخن مىگويد ، براى هر ستاره دو حركت را ذكر كردهاند ، آنگاه اين دو حركت را به حركت كردن مورچه بر روى سنگ آسياب به سمت چپ و حركت سنگ به سمت راست تشبيه كردهاند . در چنين صورتى سنگ به جانب راست مىگردد و مورچه با اينكه با سنگ مىگردد امّا خود نيز به جانب مخالف و از راست به چپ مىگردد .
از سخن و مثال امام - عليه السّلام - مىتوان به حركت « وضعى » و « انتقالى » و جهت حركت ستارگان پى برد . البته امام - عليه السّلام - در اين بخش و بسيارى از قسمتهاى ديگر مفصّلا بحث كردهاند و اگر دانشمندان متخصص هر رشته به گرد هم آيند و به بحث بنشينند بىشك دهها و صدها قانون حتى كشف نشده را در مىيابند . اما افسوس كه بشر با بىاعتنايى به سخنان معصومين - عليهم السّلام - بزرگترين ستم را بر خود روا مىدارد .
3 - امام - عليه السّلام - در بحث « هوا » ، آن را عامل حركت امواج صدا دانستهاند ، امروز نيز به اثبات رسيده كه در مكان بىهوايى ( خلأ ) امواج به حركت در نمىآيند . نيز مركّب بودن هوا و جسم بودن آن بدرستى از سخن امام - ع - فهميده مىشود در صورتى كه در آن اعصار مردم به مركّب بودن هوا و جسم بودن آن
التوحيد ( شگفتيهاى آفرينش ) ( فارسى ) — صفحة 30
مساهمون: المفضل بن عمر الجعفي
ص٣٠