8 - رفع يك شبهه
ممكن است كسى عبارتى را بخواند و خيال كند كه با علم جديد نمىسازد .
چنين فردى بايد به چند نكته توجه كند :
1 - دانش انسان عادى محدود و اندك است و خداوند مىفرمايد :
وَ ما أُوتِيتُمْ مِنَ الْعِلْمِ إِلَّا قَلِيلًا
« 1 » ؛ يعنى : جز اندكى ، به شما دانشى ندادهايم . پس انسان نبايد بر منبع نور و دانش الهى يعنى سخن امام معصوم خرده بگيرد ؛ زيرا ما دانش اندك داريم و هنوز به جايى نرسيدهايم ، به عبارت ديگر معيار علم ، علم امام - عليه السّلام - است نه علم ما . اگر نكتهاى را در نيافتيم بدانيم كه هنوز به حكمت دانش امام نرسيدهايم .
2 - بسيارى از سخنان امام صادق - عليه السّلام - در گذشتهها غريب مىنمود ولى امروزه با كشفهاى تازه حقيقت آنها روشن شده . اى بسا اين سخنان نيز امروزه معلوم نگردد و بشرهاى آينده با پيشرفت دانش به آنها دست يابند ، مگر همه دانش را در اختيار اين نسل گذاشتهاند تا قضاوت نهايى با ما باشد ؟
3 - هر جا كه شبههاى پيش آمد بايد از دانشمندان اسلامى و متخصصان لغتشناس پرسش نمود ؛ زيرا بسيارى از رازها با « الفاظى » بيان شده كه قابل تدبر و انديشه است و چه بسا در مرحله اول معنى خاصى ندهد ولى وقتى در آن لغت و معناى آن در آن اعصار و . . . تدبر شود به كشف عظيمى دست يابيم .
در جايى امام - عليه السّلام - سردى زمين را يكى از شگفتيها شمردهاند . اى بسا كسى به محض ديدن اين عبارت - العياذ باللَّه - بر منبع علم الهى خرده بگيرد كه درون زمين داغ و سوزان است ، اين شخص غافل ، به عمق سخن امام و اينكه با قرينههاى فراوان مقصود امام همين پوسته زمين بوده است ، بدرستى پى نبرده و
هامش
( 1 ) سورهء اسراء ، آيه 85 .