يوسف مانند كرده است . يوسف در زيبايى ، خورشيدى است كه ستايش او جز بر پوشيدگى جمالش نمىافزايد ؛ چرا كه زيبايى او آشكار است و نيازى به آشكار ساختنش نيست . پيشتر در وصف اميرالمؤمنين ياد كرديم كه گردن مباركش به آبريزى سيمين مىماند و بدنى نرم داشت و . . . .
بردبارى و دانش و فهم و زهد و توانمندى و زيبايى ، شريفترين ويژگيها هستند و على به كاملترين مرتبهء اين صفات دست يافته بود ؛ چرا كه بردبارى پيامبران كاملترين بردبارى و دانش انبيا بىنقصترين دانش و فهم ايشان تمامترين فهم و زهد آنان رفيعترين زهد و توانمندىشان بالاترين توانمندى است .
تو را بس است آشنايى با مردى كه خدا او را با اين صفات ، كامل كرد و پيامبرش همگان را آگاهانيد كه او بدين ويژگيها دست يافته است و او را با كاملترين كسانى كه بدين اوصاف آراسته بودند ، همانند كرد و فرمود : هر كه مىخواهد پيامبرانى را كه بدين ويژگيها متّصف بودند ببيند و به نحوى كه گويا زندهاند ، به آنان بنگرد ، بدين مرد كه تمام آن صفات را در خود گرد آورده است ، نظاره كند . لذا گفتهاند :
يَدُلُّ لِمَعْنًى واحِدٍ كُلُّ فاخِرٍ * وَ قَدْ جَمَعَ الرَّحْمنُ فيكَ الْمَعاليا
هر انسان گرانمايهاى تنها نشان دهندهء يكى از اوصاف كمال است ؛ ليكن خداى رحمان تمام بزرگيها و مقامات بلند را در تو گرد آورده است .
اگر بخواهيم همهء ثمرات اين صفات كمال را كه از وجود وصى روان شده و تمام درياهاى سخنى را كه از دل و زبان او جوشيده است ، پى در پى بياوريم ، از هدف خود در بيان معنى اين ابيات و شيوهء كوتاهنويسى ، دور مىافتيم . در آينده ، در اثناى يادكرد ويژگيهاى او ، آنچه نشان دهندهء كمالات حضرتش باشد ، خواهد آمد .
يادآور مىشويم كه پيامبر صلى الله عليه و آله برخى ديگر از صحابه را نيز در پارهاى از اين صفات به فرستادگان الاهى تشبيه كرده ، ليكن براى هيچ يك از اصحاب نام پنج يا سه تن از انبيا را نياورده است ؛ آن هم به صورت : « هر كه مىخواهد . . . » كه نشان دهندهء وجود كامل اين صفات در وصّى اوست . « 1 »
آنچه گذشت سخن پژوهشگرى بزرگ در معناى حديثى پرآوازه بود . حقّاً كه به
هامش
( 1 ) . الروضة النديّه ، شرح التحفة العلويّه .