تخطي إلى المحتوى الرئيسي

زيج محقق سلطانى على اصول الرصد لزيج الايلخاني ( فارسي ) — صفحة 370

مساهمون:

ص٣٧٠
أصناف در اين مرتبه هشت بهره دارد از ضعف ، وبيست وچهار در مرتبهء سفلى از اين قسم ؛ أول ،
I
تغريب علوي را ؛ دوم ، تشريق سفلى ؛ سوم ، دورى از منطقه ؛ چهارم ، استقبال فلك يعنى درجهء غارب ؛
I
پنجم ، درجهء رابع ؛ ششم ، درجهء ثامن ؛ هفتم ، نقطهء حضيض أوج ؛ هشتم ، نقطهء حضيض تدوير ؛ نهم ، ذواليسارين
I
واين را تياسر نيز گويند : يعنى بودن كوكب در رابع ومطرح شعاع هر دو تسديس وتربيع أو به زير زمين ؛
I
دهم ، انكار ؛ يعنى كوكبى از وبال يا هبوط كوكبى ، بدان كوكب نگرد ( ؟ ) آن كوكب اتصال أو را قبول نكند ، يا
I
كوكبى در وبال يا در هبوط يا در احتراق بود به غايت منحوس ، كوكبى ديگر بدو متصل شود أو از ضعف
I
وعجز اتصال أو را قبول نكند واين را رد مكان نيز گويند ؛ يازدهم ، بيت ادبار ؛ يعنى زايل وساقط ؛
I
دوازدهم ، گذشتن زير ممر نحسى ؛ سيزدهم ، ممازجت نحوس به نظر عداوت ؛ چهاردهم ، قطع نور وآن
I
دو نوع بود ؛ يكى ، آنكه كوكب ميانه رو متصل بود به گران رو ، وسبك رو خواهد كه به ميانه رو متصل شود .
I
پيش از تمامى اتصال ايشان ، ميانه رو از گران رو بگذرد واتصال سبك رو از أو منقطع گردد ؛
I
زيرا كه گران رو ميان ايشان قاطع آيد . دوم ، آنكه كوكب ميانه رو خواهد كه به گران رو پيوندد ،
I
كوكب سبك رو در حالت رجعت به گران رو پيوندد واز أو بگذرد وقطع نور ميانه رو كند
I
از گران رو . پانزدهم ، منع نور است ؛ يعنى سبك رو خواهد كه به گران رو پيوندد ، ميانه رويى در ميان
I
هر دو ، مانع آن اتصال گردد تا أول أو را بيند بعد از آن گران رو را ؛ شانزدهم ، انتكاث ؛ يعنى
I
سبك رويى خواهد كه به گران رويى پيوندد . چون شود كه متصل گردند ، سبك رو اگر مستقيم بود
I
راجع شود واگر راجع باشد مستقيم گردد واز اتصال باز افتد ؛ هفدهم ، اعتراض ؛ يعنى كوكبى ميانه
I
رو ودر أول برجى باشد ، وگران رو در ميانهء برجى ، وسبك رو وراجع در آخر برجى . ميانه رو خواهد
I
كه به گران رو پيوندد پيش از آنكه سبك روى راجع به گران رو پيوندد واز أو بگذرد وپيش ميانه
I
رو آيد ومعترض شود ميان ميانه وگران رو ؛ هجدهم ، عقدهء جوزهر خاصه نيرين را ؛ نوزدهم ،
زيج محقق سلطانى على اصول الرصد لزيج الايلخاني ( فارسي ) — صفحة 370 | محمد بن علي منجم وابكنوي