ثعبان : اژدها . مار بزرگ .
جامهء بزغ : جل وزغ . خزههايى كه به رنگ سبز در آب ايستاده وراكد فرآهم ميآيد .
جدّه : مادر يكى از والدين . مادر پدر يا مادر مادر .
جزع : سنگى كه عموما از معدن سنگ عقيق به دست ميآيد ودر آن رگه يا لكههاى سفيد هست .
جزع كردن : ناشكيبايى كردن . بيقرار بودن . زار بودن . بىآرامى كردن .
جشّار : چارپادار . ستوربان . خركچى .
جفته انداختن : لگد پراندن چارپا با دو پا از پشت .
جلاجل : زنگولههاى خرد كه بر گردن يا پاردم چارپا آويزند ومطربان نيز بر گرد دامن خود دوزند .
جلواز : خردهريز جمع كن . آشغال جمعكن .
جليح : شير وماستى كه چربى آن را نگرفته باشند . شير وماست پرچربى .
جنازة : تختى كه مرده را بدان بردارند .
جندقوقى : گياهى است كه همگونهء وحشى وهم گونهء بستاني آن مصرف دارويى دارد .
جوذاب : طعامي كه براي تهيّهء آن گوشت وبرنج وشكر را در هم آميزند وبريان كنند .
جوشن : تنپوشى كه به هنگام رزم پوشند وبه آن حلقهها وپارههاى فلزّ ( آهن ، مس ) نصب كنند .
جولاهه : بافنده . نسّاج .
جوهري : گوهرفروش . جواهرفروش .
چاهجو : چاهكن . مقنّى . چاهخو .
چوژه : بچّهء پرندگان ( خاصّه بچهء ماكيان / مرغ خانگى ) . جوجه .
حايط : باغ وبستان وكشتزار محصور .
حبّ العروس : تخم گونهيى نيلوفر .
حبر : دودهء سياه . مركّب سياه . مداد .
حبوب : جمع « حبّ » به معنى دانههاى نباتات چون گندم وعدس .
حبّة الخصرا : ميوهء درختى كه آن را « بن » گويند ، كه آن دانهيى است شبيه پسته .
حجامت : خون گرفتن از تن آدمي به شيشه وشاخ .
حجّامى : مباشر عمل حجامت . خونگير .
حرمت : قدر . منزلت . بزرگى . احترام .
حزمه : دسته ، بند . پشته .
حزيران : ماه آخر فصل بهار .
حشو : آنچه كه بدان بالش وتشك ولحاف وجامه را پر كنند .
حشيش : گياه خشكشده . كاه . « فرش حشيش » : حصير .
حشيش مغربى : « مغربى » بوتهء گلى است كه آن را « گل عيسى » نيز نامند . حشيش مغربى :
خشك شدهء برگ وساقهء گل عيسى .
حفاظ : پرهيزگارى . عفّت . مستورى .
حقّه : ظروف نسبة كوچك وعمدة كروى شكل .
خاصگيان : كنيزان كه براي مصاحبت
و
تنكلوشا ( ملحق : مدخل منظوم واحكام علم النجوم للخجندى ) — صفحة 143
مساهمون: مؤلف مجهول
ص١٤٣