[ إقليم سوم ]
وإقليم سيوم از مشرق زمين چين آغازد . واندر أو دار مملكت چينيان است وميانهء مملكت هندوان وتا نيشر وقندهار وزمين سند وشهرهاى مولتان وبهاتيه وكرور وكوههاى افغانان تا زاولستان ووالشتان « 1 » وسيستان وكرمان وپارس وسپاهان واهواز وبصره وكوفه وعراق وشهرهاى جزيره وشام وفلسطين وبيت المقدّس وقلزم وزمين مصر واسكندريّه وشهرهاى برقه « 2 » وافريقيّه وقبيلههاى بربريان اندر زمين مغرب وتا هرت وسوس وشهرهاى طنجه وبدرياى محيط رسد .
[ إقليم چهارم ]
وإقليم چهارم آغازد از زمين چين وتبّت وقتا « 3 » وختن وشهرهاى كه بميان آنست وبر كوههاى كشمير وبلور وخان « 4 » وبدخشان بگذرد سوى كابل وغور وهرى وبلخ وطخارستان ومرو وكوهستان ونشابور [ وطوس ] وكومش وگرگان وطبرستان ورى وقم وهمدان وموصل وآذربادگان « 5 » ومنبج وطرسوس وحرّان وثغرهاى ترسا آن وأنطاكية وجزيرهاى قبرس ورودس وسقليه تا بدرياى محيط رسد بر خليجى كه ميان شهرهاى مغرب واندلس است ، وأو را زقاق خوانند .
[ إقليم پنجم ]
وإقليم پنجم از زمين تركان مشرقى ابتدأ كند وجاى يأجوج اندر سدّ بسته وبر گروههاى تركان وقبيلههاى معروف از آن ايشان بگذرد تا بكاشغر وبلاساغون رسد وژاشت « 6 » وفرغانه واسبيجاب وچاچ وسروشنه وسمرقند وبخارا وخوارزم ودرياى
هامش
( 1 ) - بيشتر جغرافيانويسان قديم در شهرهاى إقليم سوم در رديف زابلستان وسيستان شهر بست را نوشتهاند . والشتان باشين ووالستان باسين در تاريخ بيهقى ( ص 294 ) وتاريخ سيستان ( ص 206 و 208 ) در رديف بست وقصدار وزمينداور وكيكانان آمده است .
( 2 ) - خ ، رقّه . برقه بفتح اوّل وسكون دوم نام ناحيتي است بزرگ مشتمل بر شهرها وديهها ميان اسكندريّه وافريقا . ورقّه بفتح راء وشدّ قاف شهري است بر جانب شرقي فرات ( معجم البلدان ) .
پس اينجا برقه صحيح است نه رقّه كه ( خ ) ضبط كرده است .
( 3 ) - ختا ، حص .
( 4 ) - وخان ناحيتي است در ما وراء النّهر ( رجوع شود بكتاب حدود العالم ) . خ ( مرجان ) نوشته است وشايد خوانندهاى بغلط پندارد كه تحريف ( برجان ) از نواحي خزر باشد چنانكه ياقوت نقل كرده است .
( 5 ) - آذرآبادگان ، حص .
( 6 ) - ژاست ، خد .