بود كه از جانب سامانيان در خوارزم حكومت مىكردند ، آخرين ايشان امير ابو العباس مأمون بن مأمون داماد محمود غزنوى است كه به دست امراى خويش مقتول شد و محمود به خونخواهى او قيام كرد . « 1 »
76 - قاضى امام عبد الوهاب بن نوح
شرح زندگانى وى به دست نيامد .
77 - قاضى تنوخى ( 278 - 342 ه . ق )
ابو القاسم ، على بن محمّد بن داود ، وى يكى از اعيان اهل دانش و ادب بصره در زمان خود بود ، « 2 » در نحو ، نجوم ، هيئت ، هندسه ، فرائض ، عروض ، علوم ادبيّه ، فنون شعريه ، فقه حنفى و اصول معتزله سرآمد بود ، چند سالى قاضى بصره و اهواز بود وقتى از قضاوت دست كشيد به دربار سيف الدّولة بن حمدان راه يافت و مقام و موقعيتى به دست آورد ، در بغداد روزبهروز بر جاه و مرتبهاش افزوده شد و مورد توجه مهلّبى وزير قرار گرفت تا آنجا كه از جملهء قضاتى بود كه در هفته دو شب در مجلس مهلّبى وزير ( مهلّبى ابو محمّد حسن بن محمد از فرزندان قبيضة بن مهلب بن ابى صفره وزير معزّ الدوله ) حاضر مىشد . « 3 »
از جملهء تأليفات قاضى تنوخى كتاب العروض و علم القوافى است . « 4 »
وى به سال ( 278 ه . ق ) در انطاكيه ولادت يافت و سال ( 342 ه . ق ) در بصره از دنيا رفت . « 5 »
هامش
( 1 ) . ر . ك : لغتنامه ، ج الف ، ص 162 و ج ف ، ص 239 .
( 2 ) . ر . ك : يتيمة ، ج 2 ، ص 335 ؛ معجم ، ج 14 ، ص 162 و 163 ؛ وفيات ، ج 1 ، ص 445 ؛ تراجم ، ج 1 ، ص 316 ؛ الأعلام ، ج 5 ، ص 140 و ريحانة ، ج 1 ، ص 353 .
( 3 ) . ر . ك : يتيمة ، ج 2 ، ص 335 ؛ معجم ، ج 14 ، ص 165 ؛ وفيات ، ج 1 ، ص 346 و ريحانة ، ج 1 ، ص 353 .
( 4 ) . ر . ك : معجم ، ج 14 ، ص 163 .
( 5 ) . ر . ك : معجم ، ج 14 ، ص 163 و وفيات ، ج 1 ، ص 447 .