بنحو تفصيل خوانده و دانسته قرار مىدهد . معلمانى كه در زمان باستان در اسكندريه به تعليم طب مىپرداختند مرتبهء اين كتاب را پس از كتاب « فرقهها » قرار مىدادند و پس از آن كتاب « در نبض خطاب به دانشجويان » و دو مقاله « در درمان بيمارىها خطاب به اغلوفن » را به ترتيب معين مىنمودند و گوئى اين پنج كتاب را كتابى واحد كه داراى پنج مقاله است ساختهاند و آن را با عنوان واحد براى استفادهء عموم دانشجويان تعيين كردهاند . گروهى اين مقاله يعنى « صناعت پزشكى ، را ترجمه كرده بودند از جمله سرجس راس عينى - پيش از آنكه در فن ترجمه توانا گردد - و ابن سهدا ، و ايوب رهاوى و سپس من آن را براى داود متطبب ترجمه كردم . داود مردى نيك - فهم و آزمند بر آموختن بود و هنگام ترجمه من جوانى در حدود سى سال بودم و در آن هنگام من علوم مختلفى را فرا گرفته و كتابهاى متعددى را دارا شده بودم .
سپس آن را براى ابو جعفر محمد بن موسى ترجمه كردم .
5 - فى النبض الى طوثرن و الى سائر المتعلمين
كتاب او « در نبض خطاب به طوثرن و ديگر دانشجويان » . اين كتاب داراى يك مقاله است و غرض او در آن اينست كه آنچه را كه يك دانشجو نيازمند است كه دربارهء نبض بداند بيان كند . او در اين كتاب نخست اقسام نبض را برمىشمارد - همه اقسام آن را ياد نمىكند بلكه آنچه را كه دانشجويان را بر آن نيروى دريافت است بيان مىكند - و پس از آن سببهاى تغيير نبض را اعم از سببهاى طبيعى و غير طبيعى و آنچه كه خارج از طبيعت است توصيف مىنمايد . جالينوس اين مقاله را هنگام تأليف كتاب « در فرقهها » تأليف كرده است . اين مقاله را ابن سهدا به سريانى ترجمه كرده بود سپس من آن را براى سلمويه پس از ترجمهء كتاب « در صناعت » ترجمه كردم . به همان اندازه كه سلمويه فهم طبيعى و درايت و عنايت خود را بر قراءت كتب آشكار مىساخت حرص من بر استقصاء بر پاك ساختن همهء آنچه را كه برايش ترجمه كرده بودم افزون مىگشت .
پس از اين آن را براى ابو جعفر محمد بن موسى با كتاب « در فرقهها » و « در صناعت » به زبان عربى ترجمه كردم .