چيره است ، ولى بيشتر مردم نمىدانند . » « 1 »
ابن ابى الحديد مىگويد : هرگز نشنيديم كه امام عليه السّلام درخواست جنگ كند ؛ يا چنين بود كه ديگران ، وى را با نام به جنگ فرا مىخواندند و يا [ به طور عمومى ] كسى را به مبارزه مىطلبيدند و امام عليه السّلام از ميان لشگر بيرون آمده و مبارزه مىكرد . در روز بدر ، بنى ربيعه كسى از بنى هاشم را به نبرد طلبيد .
على عليه السّلام جلو آمد و وليد را به هلاكت رساند . . . . در روز احد طلحة بن ابى طلحه ، مبارزى طلب كرد . حضرت بيرون آمد و او را كشت . در خيبر نيز مرحب ، جنگندهاى را فراخواند . باز هم امام عليه السّلام به جنگ او رفت . » « 2 » آنگاه ابن ابى الحديد به نقل از مغازى واقدى و سيره ابن اسحاق ، ماجراى نبرد امام عليه السّلام با عمرو بن عبدود را بيان مىكند . نويسنده كتاب « فضائل الخمسة من الصّحاح السّتّة » از مستدرك حاكم نيشابورى و تاريخ بغداد خطيب بغدادى ، روايت زير را از رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله نقل مىكند : « نبرد على با عمرو بن عبدود در روز خندق ، از عبادت امتم تا روز قيامت بهتر است . » « 3 »
هامش
( 1 ) .وَ اللَّهُ غالِبٌ عَلى أَمْرِهِ وَ لكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لا يَعْلَمُونَيوسف / 12 : 21 .
( 2 ) . شرح نهج البلاغه ، ج 19 ، ص 60 .
( 3 ) . روايت ياد شده ، در منابع گوناگون و با الفاظ مشابه آمده است . براى نمونه نك : تفسير كبير ، فخر رازى ، ج 32 ، ص 31 ؛ بحار الانوار ، ج 20 ، ص 216 ؛ مناقب آل أبى طالب عليهم السّلام ، ابن شهر آشوب ، ج 2 ، ص 326 ؛ الغدير ، ج 7 ، ص 206 و . . . . در برخى روايات از رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله نقل شده است كه به هنگام خروج على عليه السّلام فرمود : « همه ايمان در جلوى همه شرك ايستاد . » شرح نهج البلاغه ، ابن ابى الحديد ، ج 19 ، ص 61 ؛ برخى هم از پيامبر صلّى اللّه عليه و إله نقل كردهاند كه فرمود : « ضربه على عليه السّلام در روز خندق ، از عبادت جن و انس بالاتر است . » شرح مواقف ، ايجى ، ص 617 . ابن تيميه ، در حاشيه السيرة النبوية ، ج 2 ، ص 320 به حديث بالا اشكال مىكند و آن را از احاديث موضوعهاى مىشمارد كه در هيچ كتاب معتبرى حتى با سند ضعيف هم نيامده است . افزون بر اين مىگويد : -