فرمان خدا چنين است : « پس بكشيد مشركان را هركجا آنان را بيابيد » « 1 » و هم فرموده است :
« با آنان جنگ و كشتار كنيد تا خداوند آنان را به دست شما عذاب كند » « 2 » .
( 1 ) دربارهء اهل كتاب فرموده است : « با آن گروه از اهل كتاب كه به خدا و روز رستخيز ايمان ندارند و آنچه را كه خداوند و رسولش حرام كردهاند حرام نمىدارند و بر دين حق گردن نمىنهند ، چندان جنگ و كشتار كنيد تا از دسترنج خود جزيه بپردازند و كوچك و سرافكندهاند . » « 3 » خداوند متعال سرانجام كار آنان را چنين قرار داده است كه يا مسلمان شوند يا آنكه با سرافكندگى و كوچكى جزيه بپردازند ، يا آنكه كشته شوند و زن و فرزندشان به اسيرى گرفته شوند و اموالشان به تصرف در آيد . دربارهء اهل قبله - مسلمانان - خداوند چنين مىفرمايد : « و اگر دو گروه از مؤمنان به جنگ و كشتار بپردازند ، ميان آن دو گروه را صلح دهيد و اگر يكى بر ديگرى ستم روا داشت ، با آن كه ستمگر است جنگ كنيد تا به فرمان خدا بازگردد ، و اگر بازگشت ميان آن دو گروه را با دادگرى آشتى دهيد و به هر حال دادگرى كنيد كه خداوند دادگران را دوست مىدارد . » « 4 »
( 2 ) در آيتى ديگر خداوند فرموده است : « با آنان جنگ كنيد تا فتنه نباشد و دين همهاش براى خدا باشد » « 5 » . بنابراين خداوند از بندگان مطيع خود راضى نخواهد شد كه در خانههايشان بنشينند و مردم را به يكديگر رها كنند كه گروهى خون گروه ديگر را بريزند .
خدايتان رحمت كناد ، همراه ما بياييد و اين دو گروه را ببينيد و دلايل آنان را بشنويد و بنگريد كه كداميك بر طبق آنچه خداوند بر شما واجب فرموده است سزاوارتر به نصرت است . اگر خداوند كار آنان را اصلاح كند كه شما با مزد و پاداش و در حالى كه حق خدا را انجام دادهايد برمىگرديد . و اگر يك گروه بر گروه ديگر ستم روا داشت ، خود مىنگريد و گروه ستمگر را مىشناسيد و هر چه را كه خداوند فرمان داده و بر شما واجب فرموده است به كار خواهيد بست . مردم همينكه سخن عمار ياسر را شنيدند از ابو موسى كناره گرفتند و گفتند : اى ابو اليقظان ! منزلت تو در پيشگاه پيامبر ( ص ) چنان است كه خود مىدانى . اينك تو را به حق خدا و رسولش سوگند مىدهيم كه آيا از پيامبر ( ص ) دربارهء اين فتنه چيزى شنيدهاى ؟ عمار گفت : گواهى مىدهم كه پيامبر ( ص ) ما را به جنگ و كارزار با پيمانگسلان و تبهكاران و از دين بيرونشدگان نهروان فرمان داده است و هم شنيدهايم كه پيامبر ( ص )
هامش
( 1 - 2 ) بخشهايى از آيات 5 و 15 سوره نهم - توبه .
( 3 ) آيه 28 سوره نهم - توبه .
( 4 ) آيه 8 سوره چهل و نهم - حجرات . ضمنا آيات 191 سوره دوم - بقره - و 91 - 89 سوره چهارم - نساء - و آيه 39 سوره هشتم - انفال - هم در همين موارد است .
( 5 ) بخشى از آيه 193 سوره بقره .