پيامبرى برانگيخت و پس از بعثت ده سال در مكه اقامت فرمود و ده سال در مدينه « 1 » و خداوند متعال مدت عمر او را در شصت سالگى به سر رساند ، و در آن هنگام ميان موهاى سر و ريش آن حضرت بيست تار موى سپيد نبود .
- 2 -
( 1 ) حميد بن مسعدة بصرى ، از قول عبد الوهاب ثقفى ، از حميد طويل « 2 » از گفته انس بن مالك ، براى ما نقل كرد كه مىگفته است : پيامبر صلى اللّه عليه و سلم ، ميانه بالا بود ، نه كوته و نه بلند ، و خوشاندام و رنگ چهرهاش گندمگون رخشان بود . موهايش نه پيچيده و نه بدون چين و شكن بود و چون راه مىرفت ، اندكى به جلو خم مىشد . « 3 »
- 3 -
( 2 ) محمد بن بشّار عبدى « 4 » ، از قول محمد بن جعفر بصرى ، از قول شعبة « 5 » از قول ابو اسحاق « 6 » ، براى ما نقل كرد كه مىگفته است ، از براء بن عازب « 7 » شنيدم كه مىگفت :
پيامبر صلى اللّه عليه و سلم داراى موهاى نسبتا صاف بود كه اندكى چين و شكن داشت . ميانه بالا و چهار شانه و ستبر سينه بود . زلفهايش انبوه و پرپشت بود كه تا لالههاى گوشهايش مىرسيد . حلهيى سرخ بر تن داشت و هرگز هيچ آفريدهيى را زيباتر از او نديدهام .
هامش
( 1 ) . اين روايت دربارهء مدت اقامت رسول خدا در مكه و رحلت ايشان در شصت سالگى چندان مورد اتفاق نيست . لطفا براى اطلاع بيشتر از روايات ديگر به صفحهء 363 جلد 2 ترجمه طبقات ، به قلم اين بنده ، تهران ، نشر نو ، 1369 ش مراجعه فرماييد .
( 2 ) . به اين شخص كه از راويان از انس بن مالك است ، به سبب كوتاهى قامت و بلندى دستش طويل مىگفتهاند . ذهبى در صفحهء 610 جلد 1 ، ميزان الاعتدال مرگ او را به سال 142 نوشته است .
( 3 ) . براى اطلاع بيشتر در اين مورد ، به مبحث « مجموعه ابواب صفات پيامبر » در صفحهء 124 جلد اول ترجمهء دلائل النبوة بيهقى به قلم اين بنده ، تهران مركز انتشارات علمى و فرهنگى ، 1361 مراجعه فرماييد .
( 4 ) . عبدى بنا بر آنچه فيروزآبادى در قاموس نوشته است منسوب به شاخهء عبد قيس از قبيله ربيعه است .
( 5 ) . شعبة از محدثان بزرگ و اهل بصره است كه از حسن بصرى و ثورى استماع حديث كرده است . زركلى در الاعلام مرگ او را به سال 160 نوشته است .
( 6 ) . يعنى عمر بن عبد الله سبيعى كوفى همدانى كه به گفته ذهبى در صفحه 270 جلد سوم ميزان الاعتدال ، به روزگار حكومت عثمان متولد شده و على عليه السلام را ديده است .
( 7 ) . از اصحاب رسول خدا كه در جنگهاى جمل و صفين و نهروان همراه على عليه السلام بود . او ساكن كوفه شد و به روزگار حكومت مصعب بن زبير درگذشت . به اسد الغابة ، ج 1 ، ص 171 مراجعه فرماييد .