عنوان هر سوره معمولا يا از ميان يكى از كلمات اوليهء آن سوره انتخاب مىشود ( مثل الرحمن ، النجم ، البراءة ) و يا نام داستان مشخصى است در ميان ساير داستانها ( مانند نوح ، ابراهيم ، مريم ) و يا منطبق بر محتواى آن سوره است ( همچون النحل و يا عنكبوت ) .
پس از عنوان ، نوبت به مشخصات عمومى ديگر مربوط به محل وحى ( مكه و يا مدينه ) و تعداد آيات مىرسد . بعضى اوقات آياتى كه در عصر مدينه نازل شده و در سورههاى مكى قرار گرفته ، ضبط مىشود . و بالاخره ، سورهاى كه از نظر زمان نزول بلافاصله قبل از آن است ( و اين مطلب بسيار جالب توجه مىباشد ) ذكر مىشود ، به قسمى كه خواننده مىتواند توالى سورهها را در نظمى كه پديد مىآيد دريابد . در اينجا اين سؤال پيش مىآيد كه تذكر فوق چه ارزشى دارد ؟ . . .
به استثناى سورهء شمارهء 115 9 ( سورهء توبه ) ، در آغاز هر سورهاى بسمله يعنى عبارت « بسم اللّه الرّحمن الرّحيم » يا « بنام خداوند بخشايندهء مهربان » ديده مىشود . نبودن بسمله در آغاز سورهء توبه از آنجا ناشى مىشود كه اين سوره با سورهء قبل از آن ، يك سوره را تشكيل مىدادهاند . 158 همچنين روايتى را كه رازى « 189 » نقل مىكند مىگويد عمر در حين نماز سورههاى 41 و 3 105 و 106 و سورههاى شمارهء 4 و 5 93 و 94 را با هم و بدون اينكه ميان آن دو سوره بسمله را ذكر كند مىخوانده است . آيا بايد از آن
هامش
( 189 ) تفسير امام فخر رازى 8 : 494 س 10 و 428 ، همچنين مراجعه كنيد دائرة - المعارف اسلام : مقالهء بسمله 1 : 689 و مقاله قرآن نوشته بوهل 2 : 1133 ، 14 ، نلدكه 1 : 116 و 2 : 79 .