يا نزد دو نفر يافت مىشد - كه اين خود به منزلهء تصديق دو نفر است - آن را در كنار ساير آيات قرار مىدادند و جمع آورى در دوران زمامدارى عثمان به عمل آمد .
امّا ممكن است كسى بپرسد كه : چرا در جمع آورى اوّل تمام آيات به حدّ نصاب ( شهادت دو نفر ) رسيد ، امّا در جمع آورى دوّم همهء آيات به اين حدّ نرسيد ؟
پاسخ آن است كه ممكن است يكى از دو نفر شاهد در مدينه حضور نداشته است ، يا از دنيا رفته بوده است ، اما به هر حال خداوند خود نگهبان قرآن است ، به طورى كه چنين وعدهاى داده و او به وعدهاش وفادار است .
إِنَّا نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّكْرَ وَ إِنَّا لَهُ لَحافِظُونَ
« محققا ما خود قرآن را فرو فرستاديم و ما خود آن را پاسداريم » 17 .
از اين رو ، « خزيمه انصارى » كه پيامبر ( ص ) تصديقش را به جاى تصديق دو نفر قرار داده بود ، جمع آورى دوّم را چون اوّل تصديق كرد ، بنابر اين جمع آورى دوّم قرآن نيز به حدّ كامل نصاب رسيد .
ما سخن مربوط به اين كار بزرگ را كه در آن ابو بكر و عمر شركت داشتند ، و بار آن را زيد بن ثابت به همراه جمعى از مهاجران به دوش كشيدند ، رها نمىكنيم ، تا اين كه دو واقعيت موجود را كه حاكى از اجماع همه امّت در حمايت از قرآن كريم و جلوگيرى از هر گونه تحريف ، دگرگونى و جابجايى و نيز نگهدارى و حفاظت آن توسّط خداوند سبحان ، و الهام او به مؤمنان براى اهتمام و حفاظت قرآن مىباشد ، به اثبات برسانيم .
اوّل اين كه ، نگارش قرآن توسط زيد ( رض ) نخستين نگارش نبود ، زيرا در عهد رسول خدا ( ص ) تمام قرآن نگارش يافته بود ، و زيد آنها را باز نويسى كرد ، نخستين كار زيد - كه قبل از او انجام نشده بود - جستجو از رقعهها و استخوانهايى بود كه قرآن بر آن نوشته شده بود ، و كسب اطمينان از صحت آنها به سبب گواهى دو نفر بر صحت نسخهاى كه در آن يك آيه يا بيشتر يافت مىشد ، و به سبب محفوظات خود زيد و ديگر حافظان قرآن كه تعداد زيادى