هامش
- جزع ومصيبت مثل آن روز نيست ؟ »
حضرت فرمود : « روز شهادت حسين ، مصيبت آن از جميع روزها عظيمتر است ؛ زيرا كه أصحاب كسا وآل عبا گرامىترين خلق بودند نزد حق تعالى ، ومردم ايشان را با يكديگر مشاهده مىكردند . پس حضرت رسالت صلى الله عليه وآله وسلم از دنيا رفت ، أمير المؤمنين وفاطمه وحسن وحسين عليهم السلام در ميان مردم بودند ومردم خود را به ديدن ايشان تسلى مىدادند . چون فاطمه عليها السلام از دنيا رفت ، مردم خود را به ملاقاة أمير المؤمنين وحسن وحسين عليهم السلام تسلى مىدادند . چون حضرت أمير المؤمنين عليه السلام شهيد شد ، ديدن حسن وحسين موجب تسلى مردم مىگرديد . چون امام حسن عليه السلام مسموم شد ، مردم به ملاقاة وافر البركات ، امام حسين ، درد مصيبت ومفارقت واندوه آن بزرگواران را مداوا مىكردند ، وديدهء خود را به لقاى أو روشن مىگردانيدند . چون حضرت امام حسين عليه السلام شهيد شد ، كسى از آل عبا نماند كه مردم خود را به ديدن أو تسلى دهند . پس رفتن آن حضرت ، مثل رفتن همهء ايشان بود وماندن آن حضرت ، مثل ماندن همهء ايشان بود . به اين سبب روز مصيبت آن جناب بدترين روزهاست . »
راوي گفت : « يا ابن رسول اللَّه ! آيا ديدن علي بن الحسين عليه السلام موجب تسلى مردم نمىگرديد ؟ »
حضرت فرمود : « بلى ، علي بن الحسين ، سيد عابدان وپيشواى مردمان وحجت خدا وعالميان بود ، بعد از پدران بزرگوار خود . وليكن حضرت رسول صلى الله عليه وآله وسلم را ملاقاة نكرده بود واز أو حديث نشنيده بود ، وعلمش به ميراث از پدر وجد به أو رسيده بود . ومردم جناب أمير المؤمنين وفاطمه وحسن وحسين عليهم السلام را پيوسته با حضرت رسالت صلى الله عليه وآله وسلم ديده بودند ، در مجالس ومشاهد متعددة ايشان را با يكديگر ملاقاة كرده بودند واز آن جناب فضايل ومناقب ايشان را شنيده بودند ، وهر يك از ايشان را كه مىديدند ، همه را به خاطر مىآوردند ومتذكر آن أحوال وأقوال مىگرديدند . چون حضرت امام حسين عليه السلام رفت ، هيچ كس نماند كه به ديدن أو متذكر آن مشاهد ومواقف شوند وآن فضايل ومناقب را به ياد آورند . پس گويا در آن روز همهء ايشان رفتند . به اين سبب مصيبت آن حضرت عظيم ترين مصيبتهاست . »
راوي گفت : « يا ابن رسول اللَّه ! پس چگونه سنيان روز عاشورا را روز بركت مىشمارند ؟ »
آن جناب گريست وفرمود : « چون جدم حسين عليه السلام شهيد شد ، مردم در شام تقرب جستند به سوى يزيد پليد . وأحاديث از براي أو وضع كردند ، وأموال وجوايز گرفتند . واز احاديثى كه از براي أو وضع كردند ، أحاديث فضيلت وبركت اين روز بود ، تا آن كه مردم عدول نمايند از جزع وگريه ومصيبت واندوه به سوى فرح وشادى وبركت وتهيه كردن أمور ومهيا كردن آذوقهها . خدا حكم كند ميان ما وايشان . »
پس حضرت فرمود : « اى پسر عم ! ضرر اين أحاديث بر اسلام وأهل اسلام كمتر است از آنچه وصف مىكنند جماعتى كه محبت ما را بر خود بستهاند ، ودعوى مىكنند كه اعتقاد به امامت ما دارند ، ومعذلك دعوى مىكنند كه حسين عليه السلام كشته نشد ودر نظر مردم چنين نمود كه أو كشته شده است ، چنانچه عيسى