الدّعاء لهم في نحو الصّلاة يشمل كلّ مؤمن تقيّ ، وفي حرمة الصّدقة عليهم مختص بمؤمن بني هاشم والمطّلب ، وأيّد ذلك الشّمول بخبر البخاري : ما شبع آل محمّد من خبز مأدوم ثلاثاً ، اللَّهمّ اجعل رزق آل محمّد قوتاً . وفي قول أنّ الآل هم الأزواج والذّرِّيّة فقط . « 1 »
ابن حجر الهيتمي ، الصّواعق المحرقة ، / 86 - 87
هامش
( 1 ) - بدان كه اين آيت ، منبع فضايل أهل بيت نبوي است . به واسطهء آن كه مشتمل است بر غرر از مآثر أهل بيت واعتنا به شأن ايشان از اين حيث كه ابتدأ كرد به ( إنّما ) كه مقيد حصر ارادهء اوست تعالى شأنه در امر ايشان بر إذهاب رجس كه آن اثم است با شك در چيزى كه ايمان به آن واجب است از ايشان وتطهير ايشان از ساير اخلاق وأحوال مذمومه خواهد آمد . در بعضي طرق ، تحريم أهل بيت عليهم السلام بر آتش واين فايده وغايت تطهير است ؛ زيرا آن كه الهام انابت به حق سبحانه وتعالى وادامت أحوال واعمال صالحه از جملهء تطهير است واز اين جهت بود كه چون خلافت ظاهره از دست أهل بيت رفت ، به واسطهء آن كه به ملك انتقال يافت ، لهذا حسن رضي الله عنه به اتمام نرسانيد وعوض آن خلافت ظاهره ، به ايشان خلافت باطنه دادند . چنانچه قومي بر اين رفته اند كه قطب الاوليا در زمانه نباشد ، مگر از أهل بيت ، وبعضي رفته اند كه قطب الاوليا از غير مىتواند باشد . أستاذ أبو العباس مرسى است ، چنانچه شاگرد وى تاج بن عطا نقل از وى كرده ، از جمله أهل تطهير أهل بيت ، تحريم صدقهء فرض است . بلكه صدقهء نفل نيز نزديك مالك بر ايشان ؛ زيرا كه صدقه ، چرك هاى مردم است وگرفتن آن به حال ايشان لايق نيست . با آن كه دال أمت بر منزلت كسى كه آن را گيرد وبر عزت كسى است كه مىدهد . عوض صدقه وخمس وغنيمت كه دال است بر عزت گيرنده وبر ذلت دهنده ، به ايشان عطا كردند از اين جهت معتمد در دخول أهل بيت نسب است وبنابر اين اختصاص يافتهاندبه مشاركت رسول ( ص ) در تحريم صدقهء فرض زكات وكفارت وغير اينها وبعضي از متأخرين مخالفت كرده وگفته اند كه نذر حكم نفل دارد و . . .
حكمت در ختم آية به تطهيراً مبالغه است در رسيدن أهل بيت به مرتبهء اعلا از تطهير ودر دفع تجوز وتنوين تطهير از براي تعظيم وتكبر واعجاب است . فايدهء اين معنى مىكند كه اين تطهير از جنس متعارف ومؤلف ميان مردم نيست . باز تأكيد كرد رسول ( ص ) آنچه در آيت است ، تمام آن ومكرر ساخت به قول خود « اللّهمّ هؤلاء أهل بيتي » تا آخر حديث . ونفس خود را در تحت عباء در عدد داخل ساخت تا بركت اندراج آن حضرت ( ص ) به ايشان عايد گردد . بلكه در روايتي ديگر چنين وارد شده كه جبرائيل وميكائيل عليهما السلام را با أهل بيت مندرج ساخت تا أشارت باشد بر علو قدر ايشان وايضاً مؤكد ساخت به طلب صلاة بر ايشان ، به قول خود « فاجعل » تا آخر حديث ، وبه قول خود « أنا حرب لمَنْ حاربهم » تا آخر حديث . ودر روايتي ديگر وارد شده كه بعد از آن فرموده : « ألا مَنْ آذى قرابتي فقد آذاني ، ومَنْ آذاني فقد آذى اللَّه تعالى » ؛ آگاه باشيد هر كه رنجانيد قرابت مرا ، به تحقيق مرا رنجانيده وهر كس كه مرا رنجانيد ، خداى تعالى را -