هامش
- مودت آنها را بر خلق واجب كرده است ووعدهء مزد داده به هر كسى كه مودت كند واحدى به آن وفا نكرد وهيچ كسى اين محبت را با اعتقاد وخلوص نداشته باشد ، مگر آن كه مستوجب بهشت باشد . چه ، حق تعالى در اين آيهء شريفهء مودت مىفرمايد : « والّذين آمنوا وعملوا الصّالحات في روضات الجنّات لهم ما يشاؤون عند ربّهم ذلكَ هوَ الفضل الكبير ذلك الّذي يبشِّر اللَّه عباده الّذين آمنوا وعملوا الصّالحات » ؛ وآنان كه ايمان آوردند وكارهاى شايسته كردند ، در مرغزارهاى بهشتها ، يعنى در مواضعى كه از حيثيت كثرت نفع مانند مرغزار بهشتى بوده ، چه آن منفعت زياد دارد از جهت تلذذ از ميوههاى گوناگون ونباتات ناضره مر ايشان را است در بهشت آنچه بخواهند وآرزو كنند در نزد پروردگار خود ، يعنى قرب رتبه دارند در درگاه اللَّه وآنچه مذكور شد از أصناف كرامت أهل بهشت فضل بزرگ ونعمت بىشمار است كه در جنب آن نعمت فانى دنيا به غايت حقير وبىاعتبار است وآن ثواب عظيم آن است كه مژده مىدهد خداوند ، بندگان خود را كه ايمان آوردهاند وعملهاى شايسته كردهاند . وبعد از اين آية به پيغمبر مىفرمايد كه أهل ايمان را مخاطب ساز وبه آنها بفرما كه : « لا أسألكُم عليهِ أجْراً إلّاالمودّةَ في القُرْبى » .
پس اين آيهء شريفه تفسير وبيان آيهء قبل است ؛ يعنى : مقصود از ايمان وكردار شايسته مودت به خويشان نزديك حضرت رسالت است .
پس از آن ، آن جناب فرمود : پدر بزرگوارم از جد امجدم ، از پدران خود ، از حسين بن علي عليه السلام از براي من روايت كرده است كه آن جناب فرمود كه چون جماعت مهاجر وأنصار در نزد رسول مختار اجتماع يافتند ، عرض كردند : يا رسول اللَّه ! تورا مؤنة لازم است از جهت نفقهء خود ومخارج مترددين وكساني كه نزد تو آمد وشد كنند واينك أموال وجانهاى ما از آن تو است . پس حكم فرما در آنها كه در آن نيكوكردار ومأجورى وآنچه خواهى عطا فرما وبخشش نما وآنچه خواهى نگهدار .
آن جناب گويد : در آن دم رب العالمين روح الأمين را فرو فرستاد وآن پيك حضرت پروردگار به رسول مختار عرض كرد كه : اى محمد ! بگو : « لا أسألكم عليه أجراً إلّاالمودّة في القربى » .
يعنى : از شما نخواهم بر تبليغ رسالت مزدى را مگر آن كه دوستى كنيد ونرنجانيد خويشان نزديك مرا بعد از من .
پس مهاجرين وأنصار از نزد آن جناب بيرون شدند ومنافقان با يكديگر اين سخن را آغاز كردند كه چيزى رسول خداوند بىنياز را وا نداشت بر واگذاشتن خواستهاى ما از مال وجان ، مگر آن كه خواست ما را ترغيب وتحريص كند بر دوستى اقربا وخويشان خود بعد از وفات أو واين پايه اى نداشت ودر مجلس ، افترا به خداوند بسته است .
وچون اين سخن از ايشان سخن بسيار بزرگى بود در آن وقت ، حق تعالى اين آيهء شريفه را نازل فرمود : « أم يقولون افترى على اللَّه كذباً » ، واين آية را نيز نازل فرمود : « أم يقولون افتريه قل إن افتريته فلا تملكون لي من اللَّه شيئاً هو أعلم بما تفيضون فيه كفى به شهيداً بيني وبينكم وهو الغفور الرّحيم » . -