هامش
- كه فرمود : من از شما مزدى نخواهم ، همانا مزد من با كسى است كه مرا آفريده . آيا انديشه نداريد ! ! ؟ وخدا به پيغمبر خود هم فرمود : بگو اى محمد ، من از شما مزدى نخواهم جز مودت ذوى القربا . وخدا مودت آنها را واجب نكرده تا دانسته كه آنها هرگز از اين برنگردند وبه گمراهى باز نشوند . ومطلب ديگر اين است كه اگر مردى ، مردى را دوست دارد ودشمن يكى از خاندانش باشد ، دل آن مرد درست نيست . خدا خواست كه در دل رسول خدا صلى الله عليه وآله نسبت به مؤمنان هيچ نگرانى نباشد ومودت ذوىالقربا را بر آن ها فرض كرد . وهر كه بدان عمل كند ، رسول خدا وخاندانش را دوست داشته باشد ، رسول خدا نمىتواند اورا دشمن دارد . وهر كه بر خلاف آن باشد ، بر رسول خداست كه اورا دشمن دارد ؛ زيرا فريضهء إلهية را ترك كرده . كدام فضل وشرف با اين برابر است ! ! ؟ كه خدا اين آية را به پيغمبرش فرستاد ، « قُلْ لا أسْأ لُكُم عَلَيْهِ أجْراً إلّاالمَوَدَّةَ في القُرْبى » ، ورسول خدا در ميان اصحابش بهپا ايستاد وحمد وثناى خدا نمود وفرمود : اى مردم ! خدا براي من بر شما چيزى فرض كرده است . آيا آن را ادا مىكنيد ؟ كسى جوابش را نداد . فرمود : اى مردم ! بدانيد كه آن طلا ونقره وخوردنى ونوشيدنى نيست . گفتند : بفرماييد چيست ؟ واين آية را بر آنها خواند وگفتند : اگر اين است ، آرى وبيشترشان به آن وفا نكردند . خدا پيغمبرى مبعوث نكرد جز آن كه به أو وحى كرد از قوم خود مزدى نخواهد ؛ زيرا خدا خودش مزد پيغمبران را مىدهد . ولى براي محمد ، مودت ذوى القربا را فرض كرد بر امتش وبه أو دستور داد كه كار امامت را در ذوى القربا مقرر كند تا ادا كنند حق ذوى القربا به شناختن فضل آنها كه خدا برايشان واجب كرده ؛ زيرا مودت ودوستى به اندازهء فضيلت است ؛ چون خدا آن را واجب كرد ، سنگين شد ؛ چون وجوب طاعت سنگين است . جمعى كه خدا عهد وفادارى از آنها گرفته بود ، بدان متمسك شدند وأهل شقاق ونفاق با آن عناد كردند وبه ناروا تأويلش نمودند از آن حدى كه خدا مقرر كرده بود ، منحرفش كردند وگفتند : خويشانِ پيغمبر ، همهء عربند وهمهء مسلمان اند وبه هر حال ما مىدانيم كه مودت از آنِ قرابت است وأقرب به پيغمبر أولى به مودت است وهرچه خويشى نزديكتر باشد ، مودت به اندازهء آن لازمتر است . ودربارهء پيغمبر ، نسبت به خاندانش به انصاف رفتار نكردند ومهر ومنّتى كه خدا بر امتش نهاد وزبان از بيانش عاجز است واز شكر آن در ذريهء أو مراعاة نكردند كه اورا نسبت به خاندانش نيازارند وآنها را چون چشم در سر محترم شمارند ، به حرمت رسول خدا ودوستى أو ، با آن كه قرآن واخبار به آن ناطق است وبدان دعوت كنند وگويند كه : آنان أهل مودتند وكسانىاند كه خدا مودت آنها را فرض كرده ووعدهء پاداش بدان داده وكسى نيست كه بدان وفا كند ، از روى ايمان واخلاص ، جز آن كه بهشت بر أو واجب است . براي آن كه خدا در همين آيهء مودت فرمود : آن كساني كه ايمان آورده وكارهاى شايسته كردند ، در باغ هاى بهشتند وهرچه خواهند ، نزد پروردگار خود دارند . اين است آن فضيلت بزرگ واين است كه بدان مژده مىدهد خدا بندگانش را كه گرويدند وعمل صالح كردند . بگو من از شما مزدى نخواهم جز دوستى ذوى القربا با تفسير وبيان .
سپس امام هشتم فرمود : پدرم از جدش ، از پدرانش ، براي من باز گفت كه حسينبن علي عليه السلام فرمود : -