هامش
اينوقت أبو الهيثم بن التيهان وأبو أيوب وعمار وذو الشهادتين گفتند : ما حاضر بوديم واز رسول خداى شنيديم وحرفاً به حرف از بر كرديم در روز غدير خم برپاى ايستاد وعلى را در پهلوى خود برپا كرد وفرمود : [ . . . ]
يعنى : « اى مردمان ! خداوند فرمان كرد مرا كه امامي از بهر شما نصب كنم كه أو وصى من باشد در ميان شما وخليفه من باشد در أمت من ودر ميان أهل بيت من بعد از من وبياگاهانم شما را بر آنچه خداوند در « قرآن مجيد » بر مؤمنين واجب داشته [ است ] در شناخت ولايت أو وتقديم طاعت أو ومن با خداى بازگشت كردم . چه بترسيدم كه منافقان أمت مرا تكذيب كنند وهدف طعن ودق سازند . پس خداوند مرا وعيد فرستاد وبيم داد كه اگر تبليغ اين امر نفرمايم ، تعذيب فرمايد . هان اى مردم ! خداوند به حكم قرآن مأمور داشت شما را به نماز ومن از بهر شما به شرح كردم وزكاة وروزه وحج فرمود هم بجمله باز نمودم ؛ همچنان كه در قرآن مجيد شناخت ولايت وولى بر شما واجب داشته [ است ] . بدانيد اى مردم ومن گواهى مىدهم كه ولايت خاص علي بن أبي طالب وفرزندان من وفرزندان اوست وايشان اوصياى من وامامان شمايند . اوّل ايشان على واز پس أو حسن وديگر حسين وآنگاه نُه تن از فرزندان حسين هستند كه هريك از پسِ ديگرى درآيند وايشان هرگز از قرآن جدا نشوند تا بر حوض كوثر وارد شوند . هان اى مردم ! من شما را آموزگارى كردم وبنمودم پناه شما را وامام شما را وولى شما را وهادي شما را وأو برادر من علي بن أبي طالب است بعد از من وأو در ميان شما منزلت ومكانت مرا دارد . پس دين خود بدو باز بنديد ومحكم كنيد ودر جميع أمور أو را أطاعت نماييد ؛ زيرا در نزد أو است آنچه خداوند مرا تعليم فرمود ونيز مأمور داشت كه به تمامت أو را بياموزم واكنون شما را آگهى مىدهم آن جمله در نزد على است . پس از أو سؤال كنيد وفرا گيريد . پس از اوصياى أو بپرسيد وبياموزيد وبر ايشان پيشى مجوييد واز ايشان تخلف نكنيد ، زيرا ايشان به حق هستند وحق با ايشان است . هرگز از حق جدا نشوند وحق از ايشان جدا نشود . »
آنگاه علي عليه السلام به جانب أبو دردا وأبو هريره وآن جماعت كه حاضر بودند ، نگريست وفرمود : « أيها الناس ! آيا آگهى نداريد گاهى كه اين آيت مبارك فرود شد : « إنّما يريد اللَّه ليذهب عنكم الرِّجس أهل البيت ويطهِّركم تطهيراً » ( 33 / 33 ) .
رسول خدا مرا وفاطمه را وحسن وحسين را در زير كسا آورد ، وگفت : الهى ! اين جماعت محبوب من وپشتيبان من هستند وأهل بيت منند . ايشان را از هر آلايشى پاك وپاكيزه بدار . »
امّ سلمه عرض كرد : « يا رسول اللَّه ! من از اين جمله نيستم ؟ »
فرمود : « تو بر نيكويى وخيرى ؛ لكن اين آيت مبارك خاص در حق من ودر حق برادرم على وفاطمه وحسن وحسين فرود شده [ است ] وهيچ كس را در اين كلمه شركتى وقربتى نيست ، مگر نُه تن از فرزندان حسين كه بعد از من باديد آيند . »
تمام بدريين برپا شدند وگفتند : « ما همگان از امّ سلمه اين خبر شنيديم وبه نزد حضرت رسول شديم وبپرسيديم بىفزونى وكاستى بر اينگونه بود . »
آنگاه علي عليه السلام فرمود : « خداى را بر شما گواه مىگيرم . آيا مىدانيد چون اين آيت مبارك « يا أيُّها الّذينَ