قلاه يقليه ، قلّى به كسر ( قاف ) وقلاء ، به فتح به معنى : دشمن داشت أو را . هاى آخر براي سكت اضافه شده است . اين جملهء امرى است در معناى خبر وبه منزلهء ضرب المثل به اين معنى كه باطن هر كس را بيازمايى ، دشمنش مىدارى . واين حكم به غالب است چون بيشتر مردم از نظر باطن واخلاق ناروا چنينند . وآنچه را كه از مأمون نقل كردهاند بر عكس سخن امام ( ع ) است يعنى اظهار دشمنى با شخص باعث فاش شدن باطن أو مىگردد ، زيرا كه أو يا در برابر ، دشمنى مىكند ويا نمىكند ، در هر صورت خوبى وبدى أو روشن مىكردد . ونظير اين سخن از أبو بكر أصفهاني نقل شده است كه گفت : اگر اعتراض برگذشتگان در زمرهء ناداني واسراف تلقّى نمىشد ، مىگفتم : دشمنى ، سپس آزمون ، تا اين كه انسان عمرش را تلف نكرده وبيجا با كسى دشمنى نمىورزد .
( 3410 ) 410 - امام ( ع ) فرمود :
مَا كَانَ اللَّهُ لِيَفْتَحَ عَلَى عَبْدٍ بَابَ الشُّكْرِ - وَيُغْلِقَ عَنْهُ بَابَ الزِّيَادَةِ - وَلَا لِيَفْتَحَ عَلَى عَبْدٍ بَابَ الدُّعَاءِ وَيُغْلِقَ عَنْهُ بَابَ الْإِجَابَةِ - وَلَا لِيَفْتَحَ لِعَبْدٍ بَابَ التَّوْبَةِ وَيُغْلِقَ عَنْهُ بَابَ الْمَغْفِرَةِ ( 86090 - 86055 )
[ ترجمه ]
« نمىشود كه خداوند به روى بندهاى در شكر بگشايد ودر زيادت روزى را ببندد ، ودر دعا وخواستن را بگشايد ، ودر أجابت را ببندد ، ودر توبه را باز كند امّا در بخشش را ببندد . »
[ شرح ]
( 86090 - 86055 ) امام ( ع ) به سه چيز اشاره فرموده است :
سپاسگزارى براي فزونى نعمت ، درخواست براي رواى حاجت ، وتوبه براي آمرزش ورحمت پس به روى هر كس كه خداوند در يكى از اين ملزومات را بگشايد وأو را آماده ومهيّا سازد وآن را بر وى الهام كند ، سزاى مقام بخشندگى