هامش
- عليه أربعين صباحاً وما اختضبت منّا امرأة ولا أدهنت ولا اكتحلت ولا رجلت حتى أتانا رأس عبيداللَّه بن زياد وما زلنا في عبرة بعده . . . الحديث 7 .
از اين حديث شريف كه در صحيحترين كتب حديث شيعه ( كامل الزيارة ) نقل شده است ، استفاده مىشود كه بكاى آسمان وزمين وملائكة وآفتاب بر سيد الشهدا عليه السلام تا چهل روز طريقه وعادتى را كه در ميان مردم يك حال استمرارى پيدا كرده است وبر سيد مظلومان أربعين نگاه مىدارند ، نشان مىدهد ؛ حتى در ميان مردم در زمان فوت كسان خودشان نيز اين رويه معمول شده وأين سيرهء مستمره را انجام مىدهند واحترام آنها را كه از دنيا رفتهاند ، نگاه مىدارند وشيعه تا أربعين آن حضرت از شادى وخشنودى وسرور خوددارى مىكنند ؛ حتى در غير مسلمانان نيز اين عادت در مردههايشان مراعاة مىشود ؛ خصوصاً كه از بزرگان آن قوم باشد وكسى باشد كه آثار عملي ونتايج قدمي را كه در راه رفاه وآسايش ديني ودنيوى آنان برداشته باشد ودر اصلاح جامعه از جان گذشتگى نشانداده ونهضتى بر عليه ظلم وستم واز بينبردن ظالمين وستمكاران روزگار كرده ونهضتى به وجود آورده كه در اثر آن اسلام وقرآن را زنده نگاه داشته ودين الهى را از دست خوش دشمنان سرسخت آن نجات داده وزحمات خاتم أنبياء صلى الله عليه وآله وسلم را نگذاشته است به هدر برود وبازيچهء بنى اميّه شجرهء ملعونه گردد وبا خون خود درخت توحيد را سيراب نموده ونگذاشته است كه در نتيجهء ظلم وجور وبى ديني واشاعهء فحشا ومنكر بنى أمية خشك شود وخون دل خويش را در راه خدا بذل كرده است تا مردم را از حيرت ضلالت وگمراهى كه در اثر تسلط بنى اميّه واشغال آن شجرهء ملعونه مقام خلافت إلهية را پيش آمده بود ، برهاند واگر آن نهضت مقدس نبود ، از اسلام به غير از اسلام أموي واز دين به غير از دين يزيدى ودين تشريفاتى وساختهء بنى اميّه چيزى باقي نمانده بود ؛ چنانچه نظريات مستعمران در دنياي فعلى نيز دربارهء اسلام همان نيّات شوم است كه بنى اميّه داشتند .
ولذا بايد مسلمانان عموماً وشيعه خصوصاً در زنده نگه داشتن تاريخ واقعهء جانگداز كربلا ودر احياى آثار آن دشت پر بلا اهتمام تمام به كار ببرند ويكى از مراسمى كه بايد هر سال تجديد شود ، موضوع أربعين است . كيست كه از سيد مظلومان لايقتر باشد كه هر سال تا أربعين أو آثار ومآثر أو را زنده نگاه داشت ؟ ودر تمامى روزهاى زيارتي تظاهر به زيارة قبر مباركش برپا نمود ؟ وأربعين أو را هر سال تجديد كرد تا معلوم نمود كه چنانچه تا حال معلوم شده است ، نهضت سيدالشهدا عليه السلام « غالبية في صورة المغلوبية » والبته بايد فقط به قدردانى از سيدالشهدا عليه السلام اكتفا نكرد ، بلكه عمده آن است كه در هدف با آن حضرت قدم برداشت ودر هر زمان شركت كرد وسر مشق اخذ نمود .
بله ! گاه مىشود برحسب اقتضاى زمان بايد رويهء امام حسن مجتبى عليه السلام سرمشق شود وگاه رويهء سيدالشهدا عليه السلام را دستور وسر مشق اتخاذ نمود ومصلحت وقت وزمان را با دقت ملاحظه كرد ؛ چنانچه آن بزرگواران كردند .
وناگفته نماند كه اگر ساير مردم بر أموات خودشان در زمان وفات آنها أربعين نگاه مىدارند ودر سالهاىديگر از آن رويه دستبرمىدارند ، چون مزايا ونتايج زندگانى آنها محدود است وآثارش هميشگى -