هامش
- 4 . غير معتاد : غير معمولى ، برخلاف عادت .
5 . مكث : توقف ، بر يك جا ماندن .
6 . مخايل ( جمع مخيله ) : نشانهء نيكى ، نشانهء انديشه .
7 . وقايه : چيزى كه وسيله براي حفظ ونگهدارى باشد .
8 . نيران ( جمع نار ) : آتش .
9 . حيطان ( جمع حائط ) : ديوار .
10 . آثار ( جمع اثر ) : خبر .
سپهر ، ناسخ التواريخ حضرت سجاد عليه السلام ، 2 / 260 - 267
سيد بن طاوس رحمه الله نقل فرموده است : زماني كه عيالات حضرت سيد الشهدا عليه السلام از شام به مدينه مراجعت مىكردند ، به عراق رسيدند . به دليل راه فرمودند كه : « ما را از كربلا ببر » .
پس ايشان را از راه كربلا سير دادند ؛ چون به سر تربت پاك حضرت سيد الشهدا عليه السلام آلاف التحية والثناء رسيدند ، جابر بن عبداللَّه را با جماعتى از طايفهء بني هاشم ومردانى از آل پيغمبر صلى الله عليه وآله وسلم يافتند كه به زيارة آن حضرت آمده بودند . پس در يك وقت آنجا رسيدند كه يكديگر را ملاقاة نمودند وبناى نوحه وزارى ولطمه وتعزيهدارى را گذاشتند وزنان قبايل عرب كه در آن أطراف بودند ، جمع شدند وچند روز اقامهء ماتم وعزادارى نمودند .
مؤلف گويد : مكشوف باد كه ثقات محدثين ومورخين متفقند ، بلكه خود سيد جليل علي بن طاوس نيز روايت كرده است كه بعد از شهادت حضرت امام حسين عليه السلام عمر سعد ملعون نخست سرهاى شهدا را به نزد ابن زياد لعين روانه كرد واز پس آن ، روز ديگر أهل بيت را به جانب كوفه برد وابن زياد خبيث بعد از شناعت وشماتت با اهلبيت عليهم السلام ايشان را محبوس داشت ونامه به يزيد بن معاوية فرستاد كه در باب أهل بيت وسرها چه عمل نمايد . يزيد لعين جواب نوشت كه به جانب شام روان بايد داشت . لاجرم ابن زياد ملعون تهيه سفر ايشان نمود وايشان را به جانب شام فرستاد وآنچه از قضاياى عديده وحكايت متفرقة مسير ايشان به جانب شام از كتب معتبره نقل شده است ، چنان مىنمايد كه ايشان را از راه سلطافى وقرى وشهرهاى معموره عبور دادهاند كه قريب چهل منزل مىشود واگر قطع نظر كنيم از ذكر منازل ايشان وگوييم مسير ايشان از بريه وغربى فرات بوده است ، آن هم قريب به بيست روز مىشود . چه ما بين كوفه وشام به خط مستقيم يكصد وهفتاد وپنج فرسخ گفته شده ودر شام هم قريب به يك ماه توقف كردهاند .
چنان كه سيد در اقبال فرموده ، روايت شده است كه اهلبيت يكماه در شام أقامت كردند ؛ در موضعي كه ايشان را از سرما وگرما نگه نمىداشت . پس با ملاحظهء اين مطالب خيلى مستبعد است كه أهل بيت بعد از اين همه قضايا از شام برگردند وروز بيستم شهر صفر كه روز أربعين وروز ورود جابر به كربلا بوده است ، به كربلا وارد شوند وخود سيد اجل اين مطلب را در اقبال مستبعد شمرده است به علاوة آن كه احدى از اجلاى فن حديث ومعتمدان أهل سير وتواريخ در مقاتل و . . . اشاره به اين مطلب نكردهاند ، با آن كه ديگر ذكر آن از جهاتى شايسته بود ، بلكه از سياق كلام ايشان انكار آن معلوم مىشود ، چنان كه از عبارت -