هامش
- صحيح نيست . از كلام يافعى نيز كه صريحا نقل كردن راس مطهر را به عسقلان ويا قاهره انكار كرده است ، ظاهر مىشود كه نزد وى محقق شده است كه سرى كه نقل دادهاند ، راس مطهر امام عليه السّلام نبوده است .
پس ، آنچه خلاصهء گفتار جمعى از مؤرخان أهل سنت است اين كه سر مبارك امام عليه السّلام را از خزانهء يزيد پليد يافتهاند وآن را در باب الفراديس دمشق دفن كردهاند وظاهرا اين قضية در زمان سليمان بن عبد الملك ، خليفهء پرخور أموي اتفاق افتاده 7 ودر زمان فاطميين مصر از باب الفراديس به عسقلان نقل داده واز آنجا نيز در سال 548 ه يا 549 ه به قاهره حمل كردهاند وبه نقل بعضي ، اين قضيهء حمل راس شريف از خوف صليبىها بوده است ؛ ولى از كجا كه أمثال أمير الجيوش بدر جمالى ، وزير المستنصر باللّه معد فاطمى وملك الأفضل ودر زمان الفائز باللّه طلائع بن رزيك وديگر زمامداران وقت ، نظرات سياسي كه در انظار مردم اثر بگذارد ، از اين عملشان نداشتهاند وبىجهت نيست كه امام يافعى أبو محمد عبد اللّه بن علي بن سليمان يمنى مكي متوفى در سال 768 ه گفته است :
« نقل دادن راس مطهر را به عسقلان يا قاهره صحت ندارد . چنانچه عين عبارت أو گذشت وخود امام يافعى نقل كرده است كه راس مطهر را يزيد به مدينهء منوره با خاندان رسالت وجمعى از موالى بني هاشم وعدهاى از موالى أبو سفيان فرستاد ودر مدينه در بقيع نزد قبر مادرش فاطمه عليها السّلام دفن شد وگويد 8 : « هذا اصحّ ما قيل فيه . » واز زبير بن بكار نيز اين قول را نقل كرده است ، ولى زبير بن بكار از دشمنان أهل بيت عليهم السّلام است . اقوالش به قدر پشيزى ارزش ندارد واگر راس مطهر را به مدينه برده باشند ، در آنجا دفن نشده است وقبر مادرش زهراى بتول عليها السّلام در بقيع نيست . جدهء امام عليه السّلام فاطمة بنت أسد در بقيع مدفون است واز مورخان كه گفتهاند راس مطهر را به مدينه بردهاند ، قائلند به اين كه آن را از مدينه به كربلا آورده وبه جسد أطيب ملحق كردهاند .
سبط ابن الجوزي در تذكرة الخواص گويد : « واختلفوا في الرّأس على أقوال أشهرها أنّه ردّه إلى المدينة مع السّبايا ، ثمّ ردّ إلى الجسد بكربلاء ، فدفن معه ، قاله هشام وغيره . »
گويد : اختلاف كردهاند دربارهء راس مطهر به چند قولي كه مشهورترين آن قولها آن است كه راس مطهر را يزيد به مدينه با اسراى أهل بيت فرستاد واز مدينه برگردانيده شد به جسد أطهر در كربلا ودفن شد راس مطهر با جسد مبارك واين قول را هشام وغير أو گفته است .
در صورتي كه اسراى أهل بيت عليهم السّلام در أربعين به كربلا آمدهاند ، قطعا رأس مطهر را كه با خودشان آوردهاند در كربلا دفن مىكنند ؛ دوباره با خودشان به مدينه نمىبرند واين قول كه از أقوال سنىهاست ، مؤيد قول مشهور ميان اماميه است كه راس مطهر به كربلا برگردانيده وبا جسد أطهر دفن شد .
بعد از جريان أوضاع شام وقيام أفكار عمومى مردم بر عليه يزيد ، چنانچه طبري وسبط ابن الجوزي تصريح كردهاند ، يزيد در أول امر مسرور شد واز ابن زياد بسيار خوشحال بود وأو را مورد انعام وجايزهء خود قرار داد ؛ ولى بعدا كه ديد انعكاس قضيهء كربلا در انظار مردم نتيجهء بد بخشيد ، گناه را گردن ابن زياد انداخت وگفت : « كاش متحمل اذيت مىشدم وحسين عليه السّلام را با خودم به منزل خود وارد مىكردم به جهت حفظ احترام رسول اللّه صلّى اللّه عليه واله وسلم ورعايت حرمت پيغمبر صلّى اللّه عليه واله وسلم وقرابت أو اين كار را مىكردم ومىگفت : لعن -