جانب ذات أقدس أو لازمهء اخلاص را كه چنين وضع وهيأت مخصوصى براي انسان حاصل مىشود ، اراده فرموده ، وبا جابجا شدن گامها ولاغرى جسدها اشاره به اين مطلب كرده است كه سفر جهاد ورنجهاى فراوانش تنها براي خدا ووصول به قرب ورضايت أو انجام يافته است ، وما عبارت :
( 57103 - 57072 )
اللهم قد صرح . . . ،
اشاره كرده به اين كه علت جنگ آنان با وى اظهار دشمنى وعداوتهايى است كه از زمان حيات پيامبر أكرم در سينههاى آنها بوده ، وشعلهور شدن آتش كينههايى كه از گذشته در جنگهاى بدر وأحد ، ومكانهاى ديگر در دلهايشان مانده ، كه تاكنون فرصت وجرأت اظهار وبه كار بردن آنها را نداشتهاند . بنا بر اين كلمهء ديگها استعاره از قلبهاست به اين اعتبار كه به سبب كينه وعداوتشان خون در دلهايشان در جوشش وغليان است مثل جوشش آب در ميان ديگها ، وفعل جوشش به عنوان ترشيح ذكر شده است وچون در واقع غايب بودن رسول خدا ، وفقدان آن حضرت ، سبب آشكار شدن عداوت وظاهر شدن كينهها وافزايش يافتن دشمنان واختلاف وتشتّت أفكار شده بود ، ناچار امام ( ع ) از پيدا شدن اين أمور وشرور به خدا شكايت كرده وسپس با اقتباس از قرآن مجيد « 1 » ، از درگاه حق تعالى مىخواهد كه ميان أو وميان آنها حكم فرمايد ، زيرا لازمهء حكم كردن خداوند پيروزى حضرت ونصرت بر آنان مىباشد ، به دليل اين كه أو در جهاد وقتال با دشمنان بر حق است . توفيق از خداست .
هامش
( 1 ) سوره أعراف ( 7 ) آية ( 88 ) .