بگيرند وديگر گرد تكبر نگردند ، چون آنها نيز به همين سرانجام دچار خواهند شد .
3 - سفارش مىكند كه از پىآمدهاى صفت ناپسند استكبار به خدا پناه ببرند همچنان كه در گرفتاريهاى دنيا وحوادث روزگار به أو پناه مىبرند ، منظور از اين تشبيه آن است كه در اين امر بطور فراوان واز روى خلوص به خدا پناه ببريد ، كلمه لواقح استعاره از أمور وصفاتى است كه سبب تكبّر مىشود .
( 44108 - 44085 )
فلو رخّص اللَّه . . . التواضع ،
در اين عبارت با يك قياس شرطي استدلال شده است بر اين كه تكبر وخود بزرگ بيني صفت ناپسندى مىباشد وهيچ يك از آفريدههاى خدا حق اتصاف به اين ويژگى را ندارند بيان استدلال به اين شرح است كه پيامبران بطور عموم از خصيصين درگاه الهى ودوستان وپيروان جدّى دستورات خدا مىباشند پس اگر صفت تكبر در خور آفريدهاى از آفريدگان أو مىبود خداوند آنان را بر اين امر بر مىگزيد وچون به ايشان هم رخصت تكبر نداده است معلوم مىشود كه هيچ كس از بندگانش را رخصت تكبر نداده است امّا در متن سخن امام استثناى نقيض تالي ونتيجة آن حذف شده « 39 » ، وبه ذكر برخى از لوازم آن اكتفا كرده وچنين فرموده : ليكن خدا تكبر را بر پيغمبران وفرشتگان خود ناروا وتواضع را بر آنان خوشايند دانست ، زيرا بارها در قرآن مستكبران را به علت تكبرشان وعدهء عذاب داده ودر مورد تواضع به رسول أكرم مىفرمايد :
« وَاخْفِضْ جَناحَكَ لِلْمُؤْمِنِينَ
« 40 » » ومانند آيات ديگر كه در اين مورد آمده است .
( 44124 - 44109 )
فألصقوا . . . مستضعفين
اشاره به اين است كه بندگان خاص خدا ، پيامبران
هامش
( 39 ) تالي در عبارت امام اين است : لرخّص فيه لخاصّة أنبيائه وملائكته ، واستثناى نقيض آن چنين است لكنّه لم يرخّص فيه لهم . مترجم
( 40 ) سوره حجر ( 15 ) قسمتى از آية ( 88 ) يعنى : بال وپر خود را براي أهل ايمان فرود آور .