تشنگى أو را از بين مىبرد .
مقدمهاى در بارهء موضوع خطبه
در اين خطبه كبر وخود پسندى وپىآمدهاى شوم آن ، كه بىاعتنايى به حقايق وتعصب جاهلانه در برابر غير خداست ، مورد نكوهش ومذمّت واقع شده است تا براي جامعهء انساني درسى باشد ، كه خلاف آن را اختيار كنند يعنى متواضع ونرمخو باشند . در مقدمهء كتاب بيان كرديم كه سخنران به منظور توجه شنوندگان لازم است در آغاز سخن كلّياتى از مطالب خود را بطور اجمال ذكر كند ، در اين خطبه نيز حضرت نخست عزّت وكبريايى را مخصوص حق تعالى ، وبر غير أو حرام وممنوع دانسته وسپس داستان گردنكشى وتكبر إبليس را بر آدم ذكر ، وأو را نكوهش ومذمت فرموده وبيان داشته است كه أو به دليل داشتن اين صفت رذيلة واين عمل ناپسند از درگاه حق تعالى طرد شده وبه زبان همهء پيامبران الهى مورد لعنت قرار گرفته است وبه اين دليل انسانها را آگاه ساخته تا از أو دورى كنند واز اين صفت ناپسند أو يعنى تكبّر وخود پسندى كه مايهء بدبختى وى شد ، بر حذر باشند ، حال چون هدف اصلى از ايراد اين خطبهء شريف ، مذمت صفت تكبّر وخود بزرگ بيني ونهى از اين ويژگى ناپسند است ، لازم است براي روشنتر شدن مطلب به حقيقت تكبّر وثمرات آن ونكوهشها ومذمتهايى كه از اين خصيصهء ناپسند ، شده اشارهاى داشته باشيم .
حقيقت معناى تكبر
تكبر هيأتى است نفساني كه چون انسان خود را از ديگران كاملتر وبلند مرتبهتر تصور مىكند ، برايش حاصل مىشود ، ونتيجهء آن ، بلند پروازى وفخر فروشى ودر كلّ ، خود بزرگ بيني مىباشد وچون صفت بسيار ناپسندى