( 42362 - 42358 )
قبل ان تشغر برجلها فتنه ،
اين جمله ، اشاره به بنى اميّه وقوانين خلاف حق وعدل آنان ونيز بيچارگيهايى مىباشد كه در دولت ظالمانهء آنها نصيب جامعهء انساني شد ، وتعبير حضرت به جملهء بالا : پيش از آن كه فتنه پاى خود را از زمين بردارد . كناية از آن است كه براي جامعه سرپرستى باقي نخواهد ماند كه در هنگام غلبهء ظلم وستم بنى اميّه أمور را مرتب سازد ودين الهى را محافظت كند .
( 42365 - 42363 )
تطأ في خطامها ،
اين جمله را كه به عنوان استعاره آورده ، صفت ناقهاى است كه مهارش رها شده وكسى آن را در دست ندارد وبدين جهت هنگام راه رفتن ، بدون توجه ، پا روى ريسمان مهار خود مىگذارد به سر در مىآيد وهر كس را كه سر راهش واقع شود لگدمال مىسازد ، فتنه وفسادى كه حضرت براي آينده به مردم خبر مىدهد نيز موقعى كه در ميان جامعه رخ مىدهد همچنان نظم وترتيب را بر هم مىزند ، در حالي كه قائد ورهبرى وجود ندارد تا أمور مردم را منظّم سازد .
( 42369 - 42366 )
ويذهب بأحلام قومها ،
به قول برخى از شارحان معناى اين عبارت آن است كه اين فتنه وآشوب ، أهل زمان خود را آن چنان بهت زده وسرگردان مىكند كه هيچ گونه آرامش وثباتى براي آنان باقي نمىماند ، وروى عقلها وخردهاى آنها را پوششى ضخيم فرا مىگيرد وهيچ راهى براي نجات از اين سرگردانى وسلامت از اين ناخوشى پيدا نمىكنند . احتمال ديگر در معناى اين عبارت آن است كه اين فتنه وفساد آن چنان مردم زمان خود را سبك مغز وبىخرد مىسازد كه با ميل ورغبت به سوى آن مىشتابند وهيچ فكر نمىكنند كه اين ، فتنه است زيرا به آن خو گرفتهاند وغفلت وبىخبرى از حق وعدل ، آنان را فرا گرفته است . توفيق با خداوند متعال است .