3 - آب وسنگ كه اوّلى در نهايت نرمى ولطافت است ودومى ، بر عكس ، بسيار زبر وسخت با آن كه أغلب آبها از دل سنگ بيرون مىآيد ، ونيز آثار سودمند ويا زيانبارى كه در اين دو مادّهء متخالف ، براي مخلوقات ديگر وجود دارد ، قرآن در اين زمينه نيز موارد مختلفي را بيان فرموده واز جملهء آنها اين آيات است كه هم در بارهء اهميّت آب وفوايد آن است وهم روياندن گياهان ودرختان وميوهها وموارد استفاده از آنها را بيان فرموده است :
« قُتِلَ الْإِنْسانُ ما أَكْفَرَهُ
. . .
مَتاعاً لَكُمْ وَلِأَنْعامِكُمْ » *
« 16 » ودر جاى ديگر مىفرمايد :
« . . . أَ لَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ أَنْزَلَ مِنَ السَّماءِ . . . »
« 17 » 4 - يكى از مواردى كه حضرت توجّه به آن فرموده است ، شب وروز مىباشد كه چگونه پشت سر همديگر مىآيند وبا اختلاف كوتاه وبلند مىشوند ، وهمچنين منافعى كه بر وجود هر يك از آنها بار مىشود كه پروردگار سبحان از آن ياد فرموده است : « وَجَعَلْنَا اللَّيْلَ لِباساً وَجَعَلْنَا النَّهارَ مَعاشاً . . .
أَلْفافاً . »
« 18 » 5 - موضوع پنجم دريا وجوش وخروش آن وفوايد ومنفعتهايى كه از آن نصيب ديگران مىشود چنان كه خداوند مىفرمايد
« مَرَجَ الْبَحْرَيْنِ يَلْتَقِيانِ
. . .
يَخْرُجُ مِنْهُمَا اللُّؤْلُؤُ وَالْمَرْجانُ . »
« 19 »
هامش
( 16 ) سوره عبس ( 80 ) آية ( 16 تا 31 ) يعنى : كشته باد انسان بىايمان ، تا چه حد كفر مىورزد . . . تا شما وحيوانهايتان از آن ( درختها وميوهها كه به سبب آمدن باران ( آب ) روييده ورشد كردهاند ) بهرهمند شويد .
( 17 ) سورهء زمر ( 39 ) آية ( 20 ) يعنى : خداوند از آسمان آب فرستاد ، پس آن را به عنوان چشمهها در زمين جارى كرد .
( 18 ) سوره النباء ( 78 ) آية ( 9 و 10 ) يعنى : شب را وسيلهء پوشش وروز را وقت تحصيل معاش ، قرار داديم وباغهاى پر درخت پديد آورديم .
( 19 ) سوره الرحمن ( 55 ) آية ( 18 و 21 ) يعنى : دو دريا را به هم درآميخت تا مختلط شدند . . . از آن دو دريا ، لؤلؤ ومرجان بيرون مىآيد .