تخطي إلى المحتوى الرئيسي

شرح نهج البلاغة ( فارسي ) — صفحة 706

مساهمون:

ص٧٠٦
براي اين است كه عرب ، آثار سماوي از قبيل باد ، باران ، گرما وسرما را به انواء ( حركات ستارگان ) نسبت مىدهد . ( 39044 - 39028 ) سپس امام ( ع ) خداوند را به اعتبار تقدّمى كه در وجود بر آفريدگان دارد ستايش مىكند ، وآنچه در باره كرسي وعرش گفته مىشود پيش از اين دانسته‌ايم . پس از اين خداوند را از نظر صفات سلبى أو كه در زير ذكر مىشود تنزيه فرموده است : ( 39047 - 39045 )

1 - أنّه لا يدرك بوهم ،

يعنى : خداوند با تفكّر وانديشه درك ودانسته نمىشود . ( 39051 - 39048 )

2 - أنّه الا يقدّر بفهم ،

يعنى : حقّ تعالى با فهم وادراك معيّن ومحدود نمىگردد ، زيرا فهم از صفات عقل است وگفته شد كه خرد وانديشه از بيان چگونگى خداوند ناتوانند . ( 39055 - 39052 )

3 - ولا يشغله سائل :

خواهنده أو را باز نمىدارد ، براي اين كه علم وقدرت أو بر همه چيز احاطه دارد ، واين موضوع پيش از اين توضيح داده شده است . ( 39059 - 39056 )

4 - ولا ينقصه نائل :

عطا گيرنده ، از ثروت أو نمىكاهد ، زيرا كاستى ونقصان متوجّه كسى مىشود كه نيازمند ومحتاج باشد ، وخداوند متعال منزّه از اين است . ( 39063 - 39060 )

5 - لا يبصر بعين ،

يعنى : خداوند اگر چه بصير وبيناست امّا بينايى أو به حسّ باصره نيست ، زيرا خداوند منزّه از حواسّ است . ( 39067 - 39064 )

6 - ولا يحدّ بأين ،

يعنى : عقل نمىتواند خداوند را در مكاني محدود كند ومكان بر أو احاطه يابد ، زيرا أو از تحيّز وقرار گرفتن در مكان منزّه است . واين سخن مبتنى بر نفى كمّ متّصل « 3 » از خداوند است .
هامش
( 3 ) كمّ از مقولة اعراض وبر دو قسم است متّصل ومنفصل ، كمّ متّصل مانند مكان وزمان وكمّ منفصل مانند عدد وحركت ، منطق مظفر ( مترجم )
شرح نهج البلاغة ( فارسي ) — صفحة 706 | ابن ميثم البحراني / محمدى مقدم