سپس مىفرمايند : « در عين حال از همه كم سر وصداتر ، ولى پيشگامتر وجان فداتر بودم . » حضرت پايين بودن سر وصدا را از سرگرمى شديد به كار وپافشارى در انجام آن ، كناية آورده است . آرى تصميمگيرى بر انجام دادن كار شايسته ولازم بدون توجّه به پيشآمدها وموانعى كه در سر راه كارهاى خير وصحيح قرار دارد .
نشان دهندهء همّت والا وكمال خلوص است ، چه اين كه سر وصدا راه انداختن وباصطلاح كاه را كوه نشان دادن ، در كارهايى كه زمينهء ترس در آنها وجود داشته باشد ، دليل سستى وناتوانى است .
بىشك آن كه در أمور سخت ودشوار پايدارتر ، در حقيقت بلند آوازهتر ، وبسوى مراتب كمال ، ودرجات سعادت ، از آن كه ضعف از خود نشان مىدهد ، پيشتازتر است .
( 8334 - 8329 )
قوله عليه السلام : « فطرت بعنانها . . . »
در كلام امام ( ع ) « كه با شهپر فضيلت پرواز كرده ، ودر ميدان مسابقه از همگان گوى سبقت را ربودم » ضمير « بعنانها » و « برهانها » به فضيلت بر مىگردد .
هر چند كلمهء فضيلت در عبارت نيامده ، ولى در ضمن معناى جمله در نظر گرفته شده است . در اين جا لفظ « طيران » را براي سبقت گرفتن عقلي استعاره آوردهاند ، زيرا پرواز وپيشتازى عقل در معناى سرعت شركت دارند .
دو واژه « عنان » و « رهان » كه از ويژگيهاى أسب مسابقهاند ، در عبارت حضرت براي فضيلتى كه با آن نفس انسان كامل مىشود استعاره آمده است . فضايل نفساني را به أسب مسابقه تشبيه كرده است وجهت مشابهت اين بوده : صحابه - كه خداوند از آنها خوشنود باد - كسب فضيلت مىكردند ، تا بدان وسيله خوشنودى خداوند وسعادت جهان ابدى را به دست آورند ، ودر اين جهت بر يكديگر سبقت مىگرفتند ، مانند اسبهاى مسابقه . با توجه به اين كه آن