الصالح نجم الدين ايوب سپردند . شجرالدرپس از رسيدن به قدرت با صليبيانى كه دمياط را در تصرف داشتند وارد گفت و گو گرديد و طبق توافقى كه به عمل آمد ، لويى و همهء كسانى كه از دوران « العادل » ايوبى به اسارت در آمده بودند ، به ازاى پرداخت هشتاد هزاردينار آزاد گشتند و در مقابل ، فرانسويها دمياط را تخليه كردند . لويى تعهّد كردكه هيچ گاه به سواحل اسلامى باز نگردد و مدت صلح ده سال تعيين گرديد « 1 » .
صليبيها ، مغولان و مسلمانان
از مباحثى كه در موضع جنگهاى صليبى لازم است بدان اشاره گردد ، تهاجم مغولان به سرزمينهاى اسلامى در طى اين جنگها است . در دورهء جنگ پنجم صليبى ( سال 608 ه ) بود كه مغولان چونان سيلى بنيان كن به سوى سرزمينهاى اسلامى سرازير گشتند و آن را دستخوش نابودى و ويرانى ساختند . گزارشهاى تاريخى حاكى از آن است كه از سويى با وجود اعلام بىطرفى مغولان نسبت به اديان ، نسبت به مسيحيان نرمى و تساهل بيشترى نشان مىدادند ؛ و از سوى ديگر به دليل همسويى دو گروه متجاوز براى تصرف قلمرو مسلمانان و نيز گرايشهاى مسيحى برخى از حكمرانان مغول زمينههايى براى همكارى ميان دو گروه نيز فراهم آمده بود . به ويژه آنكه ظهور مغولان ، براى مسيحيان يادآور افسانه « كشيش يوحنا » بود ؛ كه به آنها نويد مىداد روزگارى از سوى شرق شخصى با اين نام برمىخيزد و با كمك ، يا بىكمك شاهان مغرب زمين ، اسلام را ريشهكن و مشرق زمين را براى رسوخ دين مسيح آماده مىكند . « 2 »
نخستين اقدام مسيحيان براى ارتباط با مغولان و دعوتشان به مسيحيت به دوران پاپ اينوسنت چهارم باز مىگردد . وى در سال 1245 م بر طبق تصميمى كه در شوراى مذهبى مسيحيان در سيون فرانسه تشكيل شد و با موافقت لويى نهم پادشاه فرانسه ، دو هيئت
هامش
( 1 ) . مكتبة الحروب الصليبيه ، ج 3 ، ص 134 - 136 .
( 2 ) . تاريخ مغول در ايران ، اشپولر ، برتولد ، ترجمه محمود سير آفتاب ، بنگاه ترجمه و نشر كتاب ، 1351 ، تهران ، ص 231 .
براى آگاهى بيشتر ر . ك . سفيران پاپ به دربار خانان مغول ؛ تيس ، دوراكه ، ترجمهء مسعود رجب نيا ، انتشارات خوارزمى ، تهران ، 1353 ، ص 13 - 38 ؛ فن الحرب الاسلامى ، ج 4 ، ص 227 .