فصل هشتم : صليبيها و ايران
نبودن مرز مشترك ميان ايران و اروپا ، در نگاه نخست ، ممكن است اين پرسش انكارآميز را در ذهن ايجاد كند كه جنگهاى صليبى با ايران چه ارتباطى مىتواند داشته باشد ؟ اما بررسى وقايع تاريخ جنگهاى صليبى ، تاريخ تبشير مسيحيت و نيز تاريخ روابط ايران و اروپا نشان مىدهد كه مسيحيان اروپايى با انگيزهء مبارزه با اسلام و دستيابى به هدفهاى استعمارى خويش آهنگ ايران زمين كردند تا هم منابع اقتصادى ما را چپاول كنند و هم در مبارزه با دشمن قدرتمند خود يعنى دولت عثمانى ، با زمامداران ايران همدست گردند . به علاوه اينكه مبشّران مسيحى پيوسته در ايران ، همانند ديگر كشورهاى اسلامى ، سرگرم فعاليت تبليغى و نيز كوششهاى سياسى بودهاند ؛ كه به نوبهء خود نوعى مبارزه فرهنگى بر ضد ملّتهاى اسلامى و از جمله ايران محسوب مىگردد .
ورود صليبيها به ايران
فرمانروايان آسياى صغير موسوم به « سلاجقهء روم » « 1 » - كه شاخهاى از سلاجقهء ايران به شمار مىرفتند - نخستين كسانى بودند كه در برابر تهاجم سنگين صليبيها به دفاع پرداختند و آهنگ پيشروى آنهارا كند كردند . اما با وجود ايرانى بودن اين فرمانروايان ، در دوران جنگهاى صليبى ، نه پادشاهان ايران خود را موظف به پشتيبانى از آنها مىدانستند و نه مردم ايران خود
هامش
( 1 ) . عنوان شعبهاى از سلاجقه كه از حدود اواخر قرن پنجم تا حدود اوايل قرن هشتم ه . ق در قسمتهايى از آسياىصغير فرمانروايى داشتند . ( دايرة المعارف فارسى ) .