بر حسب اراده و مرام احبّاى دولت و اعيان حضرت پرداخته گرديد و خراسان جنّتنشان با سهل وجوه در تحت تصرّف اولياى دولت روز افزون قرار گرفت و ديگر از هيچ ممرّ امرى كه باعث تشبّث خاطر ملازمان درگاه عرض اشتباه باشد در ساحت ضمير باريافتگان درگاه موجود نبود ، نيز هوس تسخير ممالك آذربايجان از افق خاطر مهر مآثر پادشاه ايران طالع گشته بود ، بعد از استيصال اوزبكيّه اعدام روميّه پيشنهاد همّت و الا گردانيد . امّا پرتو اين انديشه در غشاوهء سحاب خاطر ميمنت مآثر مستور داشته با هيچيك از مقرّبان دولت و اعيان حضرت به اين مقوله همداستان نگرديد و نخست از غايت اعتقاد و طيب طويّت سباى بىاستشعار جنود و مقرّبان يا خدمه و عبيد و مماليك حرم محترم كه از وجود ايشان گزير نبود احرام كعبهء سدره مرتبهء امام همام واجب الاحترام امام علىّ بن موسى الرضا - عليه التّحيّة و الثناء - بسته به سمت مشهد مقدّس و روضهء اقدس آن امام همام رايت خلوص نيّت برافراشت . در آن آستان ملايكآشيان از روحانيّت امام ثامن ضامن استمداد همّت نموده بر تيسير تسخير ممالك آذربايجان و فتح ولاياتى كه روميّه به غصب و قهر متصرّف گشته بودند نصرت و فيروزى مسئلت نموده سدنهء آن مقام واجب الاحترام را به صلات و نذورات مبتهج و مسرور گردانيد و از كرامتى كه لازم ذات ولايت سماتست به فتح و فيروزى متيقّن گرديده مدّت بيست روز متوالى در آن عتبه به مراسم زيارت و آداب خدمت اوقات خجسته ساعات منصرف گردانيد . در ليالى آن روزها به افروختن شموع و قناديل به بيتوته و احيا به سر برده همواره به عرض حاجات و رفع درجات اشتغال مىنمودند . [ 404 ب ]
پس از آن هواى صيد و شكار و تماشاى جبال و قفار از باطن خجسته مآثر شهريار روزگار سر زده فرمان قضا جريان صادر گرديد كه از اقصاى ولايات طوس ، قوچان ، راتكان ، نساء ، أبيورد ، دشت خاوران ، سرخس ، جام ، باخرز ، زاوه ، محولات ، تربت و نيشابور جمهور متوطنان از سپاهى و رعايا راندن و رهانيدن جانوران وحشى از جبال و قفار اشتغال نموده به نوعى اهتمام و اجتهاد ورزيدند كه از آن جرگه جاندارى خارج نماند . به جهت تأكيد و مبالغه بر هر ولايتى حاكم آنجا را معين گردانيدند كه عامهء خلايق را بدان كار بازداشته نگذارند كه به تعطيل اوقات صرف نمايند و در زمان معهود به صحراى اوچتپه ، ما بين سرخس و جام ، چنان نمايند كه در قمورقا به يكديگر پيوندد .
پس بر حسب فرمان مطاعه تواچيان بهرام صولت به هر ديار رفته بر حاكم آن ولايت لازم گردانيدند كه متوطّنان آن حدود را بر نهج معهود به اطراف ولايات فرستادند . قريب به يك ماه جمهور رعايا به راندن و رهانيدن وحشيان از جبال و قفار اشتغال نموده چون قريب به آن رسيد كه قمورقا در حوالى اوچتپه به يكديگر متّصل گردد پادشاه جهان در
روضة الصفويه ( فارسى ) — صفحة 763
مساهمون: ميرزا بيگ جنابدى
ص٧٦٣