تا در آن ولا كه خاطر خطير همايون از كليّات و جزويات امور مملكت پرداخته به دفع مفاسد جزئيّه همّت پادشاهانه مصروف داشت و مملكت فارس را علاوهء ممالك مقطوعه به اقطاع ركن الدّولة فرهاد خان مقرّر گردانيد و فرمان همايون به نفاذ پيوست كه اعتماد الدّولة ( 264 ) العالية حاتم بيگ وزير با ركن الدّولة فرهاد خان به مملكت فارس رفته به قدر ميسور در دفع فساد و اطاعت و انقياد اويماق افشار و الوار آن حدود نهايت سعى بجاى آورند . آن دو ركن ركين دولت پايدار بر حسب فرمان پادشاه سپهر اقتدار بر سمت مملكت فارس عنان اصلاح انعطاف داده در شهور سنهء احدى و الف [ 1001 ه / 1592 م . ] داخل آن ولايت گرديدند . امراى افشار و قايدان به استقبال وزير و وكيل عالىمقدار پادشاه كامگار مبادرت نموده تحف و هداياى لايقه از اسبان راهوار و استران برق آثار و نفايس امتعه و بيلاكات رايقه بر سبيل پيشكش گذرانيدند و نوّاب ركن الدولة و اعتماد الدّولة را به ظهور اطاعت و انقياد مطمئن خاطر گردانيده نهايت اعتقاد و اخلاص نسبت به پادشاه زمان به منصّه ظهور رسانيدند .
چون به اعتقاد آن دو بزرگ سلاطيننشان مهمّات الوار و افشار فيصل پذيرفت كوهگيلويه را به اقطاع امراى افشار مقرّر داشتند و قايدان الوار را به قيادت ايل متعلقهء ايشان بازداشت و قامت قابليّت رؤسا و اعيان ايشان را به خلع فاخره آراسته به عاطفت خسروانه همگنان را مستمال گردانيده مقرّر داشتند كه به جار و يساق پادشاه زمان موافق تيول و ادرار مبارزان كارزار سامان داده به هنگام يساق به درگاه جهانپناه شتابند . پس از آن عنان عزيمت [ 380 ب ] به صوب ولايت اهواز و اعراب مشعشع انعطاف داده نخست شوشتر مضرب خيام ظفر انجام گردانيدند ؛ چه مظنّه آن بود كه حاكم شوشتر مهدى قلى خان شاملو از توجّه به ملازمت درگاه جهانپناه متقاعد گرديده سر به ربقهء اطاعت و فرمانبرى درنياورد و مبارز الدّين سيّد مبارك عرب مشعشع نيز در مقام مخالفت ابواب سركشى و تمرّد مفتوح مىداشت .
امّا چون نوّاب اعتماد الدّولة و ركن الدّولة به ظاهر شوشتر نزول فرمودند مهدى قلى خان شاملو بنا بر آن كه از صوفيان صافى اعتقاد آن سلسلهء رفيع منزلهء صفويّه بود بر حسب فرمان مطاعه نزد اعتماد الدّولة و ركن الدّولة آمده نقد اخلاص و عيار اختصاص خويش را بر محك دولتخواهى خالى از غش كفران بازنمود و به گذرانيدن هدايا و پيشكش به قدر ميسور كوشيده به مراسم ضيافت سران سپاه اشتغال نمود . پس به هنگام رفع اوتاد خيام از قلعهء شوشتر نايبى از قبل خويش نصب فرموده عازم درگاه جهانپناه گرديد . همچنان در موكب نصرت قرين در خدمت نايبان پادشاه جهان توقّف نموده به اتّفاق به مستقرّ دولت سيّد مبارك عرب لواى عزيمت افراخت . قريب بدان موضع والى
روضة الصفويه ( فارسى ) — صفحة 729
مساهمون: ميرزا بيگ جنابدى
ص٧٢٩