« بالصّقر و بالبقر » « 1 » . مقصود آنكه پادشاهى را كه شيران جهان در پيش كلب « 2 » سيفش روباهند ، به سخن مشغول سازد .
چون موبقات « 3 » كردار و مبوّقات « 4 » گفتار آن كفتار عشوه « 5 » ، كه نمونهء تمويه و تلبيس ابليس و
« فَمَثَلُهُ كَمَثَلِ الْكَلْبِ إِنْ تَحْمِلْ عَلَيْهِ يَلْهَثْ أَوْ تَتْرُكْهُ يَلْهَثْ »
« 6 » مىبود ، اعتبار و اعتنا را نمىشايست ، ولد آن جامع اخلاق [ 1 ] بغال « 7 » را بنا بر شائبهء احتيال « اذلّ من بعير سانية » « 8 » از اردوى معلّى طرد كردند كه : « إنّما أنت خلاف الضّبع الرّاكب » « 9 »
« اخْرُجْ مِنْها مَذْؤُماً مَدْحُوراً »
« 10 » ، و حاملان عريضه را نيز بخطاب
« اهْبِطُوا مِنْها جَمِيعاً »
« 11 » مخاطب و بجواب
« فَالْيَوْمَ لا يُؤْخَذُ مِنْكُمْ فِدْيَةٌ »
« 12 » مجاب و معاتب [ 2 ] ساخته بازگردانيدند ، و حكمى هم باسم
هامش
[ 1 ] - ط ، اخلاب .
[ 2 ] - ط ، حجاب معاتب .
( 1 ) - جاء بالشقر و البقر و ببنات غير . و يروى بالصقر و الغير . شقر و بقر اسمها هستند كه مفهوم آن معلوم نيست ، يعنى جاء بالكذب الصريح ( مجمع الامثال ) . جاء بالصقر . . . ( ر ب )
( 2 ) - ميخ قبضهء شمشير گيسوى شمشير و بند آن ( ر ب ) .
( 3 ) - ج موبقه افا . باب افعال . هلاككننده ( ر ب ) .
( 4 ) - ج مبوقة ، كلام باطل . ( ر ب ) .
( 5 ) - كفتار عشوه ، صفت مركب .
( 6 ) - مثل او همانند مثل سگ است اگر حمله كنى بر او زبان از دهن بيرون مىآورد يا وامىگذارى آن را زبان از دهان بيرون مىآورد ( از آيهء 175 سورهء اعراف ) .
( 7 ) - چون استر خوى از دوچهار پا ( اسب و خر ) دارد .
( 8 ) - خوارتر از شتر سانيه ، و سانيه شتريست كه بدان آب كشند ( مجمع الامثال ) .
( 9 ) - مثلى است . بدان جهت كه كفتار چون سوارى را بيند از وى بگريزد و سوى مخالف او را گيرد ( مجمع الامثال ) .
( 10 ) - بيرون رو از آن ، نكوهيدهء راندهشده ( از آيهء 17 سورهء اعراف ) .
( 11 ) - فروشويد از آن همه . ( از آيهء 36 سورهء بقره ) .
( 12 ) - امروز گرفته نشود از شما فدايى ( از آيهء 14 سورهء حديد ) .