آن بنام « جار » در صد و سى و دو هزار گزى جنوب غربى تفليس است . طبق نقشه « آرووسميت » انگليسى ( مرسومهء 1828 ميلادى ) « جار » بين گرجستان و داغستان و شكى و بيلقان بشرح زير قرار دارد :
شمال آن متصل به « داغستان عليا » است و از سمت مغرب بوسيله رود الزان وصل به ايالت « كاخت » مىشود . در قسمت جنوب از طريق رود « الزان » مجاور « گرجستان » است . ناحيه شرقى « جار » محدود به جبال « اللّهآباد » و اين جبال فاصله فيما بين « جار » و « داغستان سفلى » مىباشد .
پايتخت « جار » در تنگهء كوه قرار دارد و رودخانهء مهم آن رود « الزان » است كه از شمال كاخت جارى شده و پس از گذشت از جار و شكى و قراباغ ببحر خزر مىريزد .
به « مرآت البلدان » جلد چهارم و « تاريخ داغستان » نسخهء خطى كتابخانهء ملى بشمارهء 2368 رجوع شود .
[ ص 9 ]
( 95 )
ص 9 ، سطر 1 : زاخور
[ ز ا خو ر ] ( اسم خاص ) . نام قومى است كه بحدود تفليس و كنار نهر « كر » سكنى دارند . يورت آنها و كوه نزديك يورت آنها نيز بنام « زاخور » مىباشد . زبان اهالى آنجا زبان خاصى است كه با زبان اهالى « غازى قموق » و نواحى اطراف آن فرق دارد .
به « تاريخ داغستان » نسخهء خطى كتابخانه ملى شمارهء 2368 رجوع شود .
( 96 )
ص 9 ، سطر 1 : شكى
[ ش ك كى ] « 1 » ( اسم خاص ) . ناحيتى است به شيروان و ياقوت آن را در كنار نهر كر و نزديك تفليس ذكر مىكند « 2 » .
به « معجم البلدان ياقوت » و « تاريخ داغستان » نسخه خطى كتابخانهء ملى بشمارهء 2368 و « بستان السياحه » رجوع شود .
( 97 )
ص 9 ، سطر 6 : قيطاق « 3 »
[ قى طا ق ] ( اسم خاص ) . نام طايفهايست كه بداغستان « 4 »
هامش
( 1 ) - ضبط فوق را ياقوت از اصمعى نقل مىكند و مىگويد نام ديگر اين محل « شقى » مىباشد .
( 2 ) - در نقشهء بغايرى اين ناحيه در شيروان آمده و « كوتكاشين » و « چاخمز » در شمال و « پيرسعيد طاغى » در جنوب آن قرار دارد و رود « آچىچاى » از آن مىگذرد .
( 3 ) - يورت اين طايفه را قيتاق مىنامند ( اطلاق اسم حال بر محل )
( 4 ) - در بعضى از متون « قيتاق » ضبط شده است .