مقابل ابازه پاشا صفآرايى كرده بود مغلوب نمود .
در اين زمان محمد طيار پاشا به سيواس بازگشت ، مجددا حكومت سيواس را در دست گرفت و دروازهء شهر را به روى سپاهيان ابازه باز نمود و خود را متحد ابازه نشان داد ، ولى در خفا با قولون پاشا بر عليه ابازه متحد گرديد ، امّا به زودى در اثر توطئهاى كه از طرف محمد طيار پاشا چيده شده بود ، قولون پاشا در چادر خود به دست ابازه پاشا به قتل رسيد .
صدر اعظم پس از شنيدن اين اخبار به فكر چارهجويى افتاد در ماه رجب 1032 / اكتبر 1623 ، چغالاوغلى محمد پاشا را براى مقابله با ابازه پاشا مأمور كرد ، اما محمد پاشا قبل از آن كه به مقابله پردازد ، به بورسا بازگشت . در سال 1033 / 1624 صدر اعظم چركس محمد پاشا براى سركوبى ابازه پاشا از استانبول حركت كرد و چون به قونيه رسيد نامهاى نصيحتآميز به ابازه پاشا نوشت و او را به اطاعت دعوت كرد ، امّا ابازه پاشا به جنگ برخاست و نيقده را متصرف شد . محمد پاشا براى جنگ با ابازه خود را آماده نمود . و از قونيه به دشت قيصريه آمد و سپس در پل قره سو اردو زد . ابتدا در خفا با رؤساى ايلات تركمان كه از بزرگان سپاه ابازه بودند به مكاتبه پرداخت و حمايت آنان را نسبت به خود جلب نمود . ابازه پاشا در اثر اين خيانت شكست خورده به طرف ارزروم عقبنشينى كرده و ارزروم را به محاصره در آورد ، امّا به علت فصل سرما صدر اعظم دست از محاصره كشيد و از ابازه پاشا را مجددا به حكومت ارزروم منصوب و در توقات قشلاق نمود . محمد پاشا در بيست و دوم ماه دسامبر 1624 / 28 ربيع الاول 1034 در توقات درگذشت و حافظ پاشا به صدارت تعيين گرديد . در اين ميان بغداد نيز سقوط نمود و حافظ پاشا هم معزول شد و خليل پاشا دوست قديمى و حامى ابازه به صدارت رسيد . در اين زمان آخسقه از طرف ايران به محاصره درآمده بود . خليل پاشا براى نجات آخسقه ، سپاهى تحت فرماندهى ديشلر حسين پاشا روانه نمود و بوستان پاشا را نيز جهت استمداد كمك به نزد ابازه فرستاد . ابازه به شرط سردارى سپاه قبول همكارى نمود ، امّا صدراعظم به بهانهء اينكه سپاه خاصه ينىچريان سردارى وى را قبول نخواهد كرد از قبول اين درخواست خوددارى كرد . ابازه در اين ميان به توطئهاى كه از طرف
ايران در زمان شاه صفى و شاه عباس دوم ( فارسي ) — صفحة 682
مساهمون: محمد يوسف واله قزوينى اصفهانى
ص٦٨٢